" برنامه ریزی شهری "

دانشجویان کارشناسی ارشد برنامه ریزی شهری

 


 

نوروز واژه‌ای است مرکب از دو جزء که روی هم به معنای روز نوین است و بر نخستین روز از نخستین ماه سال خورشیدی آن گاه که آفتاب به برج حمل انتقال می‌‌‌یابد گذارده می‌شود. و اصل پهلوی این واژه نوک روچ یا نوک روز بوده است.
بیرونی در تعریف نوروز نقل می‌کند “نخستین روز است از فروردین ماه و از این جهت روز نو نام کردند، زیرا که پیشانی سال نو است و آنچه از پس اوست از این پنج روز همه جشن‌هاست.”
مورخین و محققان درباره جایگاه نوروز با هم اختلاف دارند. به نظر می‌رسد آریائی‌ها از مهاجرت به فلات ایران و هم مرز شدن با تمدن میان‌رودان سال را به دو قسمت تقسیم می‌‌کردند که هر یک با انقلابی شروع می‌شد و دو جشن نوروز و مهرگان سرآغاز این دو انقلاب بودند. یعنی هنگام انقلاب تابستانی جشن نوروز گرفته می‌شد و زمان انقلاب زمستانی جشن مهرگان پاس داشته می‌شد. برخی معتقدند که جشن نوروز و مهرگان جشنی بوده‌ است که در ایران قبل از ورود آریائی‌ها وجود داشته است و اقوام قبل از آریائی‌ها که در فلات ایران ساکن بوده‌اند به آن عمل می‌کرده‌اند.
“نوروز” را ایرانیان گرامی می‌دارند و آیینی است کهن که گرچه طی هزاران سال دگرگون یافته،‌ اما هرگز از میان نرفته و از سوی اقوام و مذاهب مختلفی که در سرزمین ایران حضور پیدا کرده‌‌اند، مهر تأیید خورده است. بدین سان امروزه نوروز از نمادهای بزرگ و وحدت بخش ملت ایران با همه تکثرهای قومی، مذهبی، فرهنگی و زبانی است.

مدیریت وبلاگ فرارسیدن نوروز ۱۳۹۲ را به کلیه دوستان تبریک عرض نموده ، بهترینها را در این سال از ایزد منان برایتان آرزومندم .     

 هروزتان نوروز     نوروزتان پیروز

 


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

زمان کوتاه براي شکل گيري هويت واقعي شهرها (برخي از شهرها در طول قرنها هويت يافته،به انسجام رسيده اند درحاليکه از طراحي ،اجرا و ساخت شهرهاي جديد زمان چنداني نمي گذرد.عدم ايجاد ارتباط متعادل و معقول بين کارکرد مسکوني اين شهرها و اشتغال ،فرصتها و ظرفيتهاي شغلي .لذا مهاجرتهاي تناوبي و آونگي روزانه و حتي فصلي در پي دارد.انتخاب مجموعه عناصر شهرسازي هم بخش اعظم موفقيت شهررا مشروط مي کند.ايجاد مصنوعي يک مرکز شهري (C.B.D) اگرچه آسان به نظر مي رسد اما ايجاد قدرت جاذبه اي عملکردي در مقام اجرا امري بسيار مشکل مي نمايد .کنترل دائمي قيمت اراضي و مسکن ،بسيار دشوار است زيرا فعاليت دائمي بنگاهاي مسکن ،بورس بازي زمين ،عملکرد نامتناسب سازمانها و ارگانها ... تعيين نرخ معين ارضي و مسکن را با معضلات بسياري روبه رو مي کند.بافت و ترکيب سنتي –جنسي جمعيت نيز در کوتاه مدت چندان مطابق طرح هاي آزمايشي جمعيت پيش نخواهد رفت .

باقی در ادامه مطلب

 


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

رواج تکدی گری در خیابان ها و حضور کارتون خواب ها در گوشه و کنار پارک ها از نماد های اصلی فقر شناخته شده اند که عموماً در فضای شهری خود نمایی می کنند. این مسایل چند سالی است که به یکی از مباحث روز ژورنالیستی تبدیل شده اما بررسی عمیق علل، پیامد ها و ارائه راهکار هایی برای حل آنها قطعاً از وظائف جامعه شناسان شهری و صاحب نظران حوزه آسیب های اجتماعی است.
در همین راستا، دكتر علي مدرس استاد دانشگاه ايالتي كاليفرنيا در نشست بيست و چهارم ارديبهشت ماه گروه علمي ـ تخصصي شهر كه در سالن كنفرانس انجمن جامعه‏شناسي ايران برگزار شد، به تحليل فقر در فضاي شهري در نمونه شهر لس آنجلس پرداخت.
او در بحث خود بر اين نكته تأكيد كرد كه مبارزه با فقر در فضاي شهري، علاوه بر مبارزه با فضاي فقر، مبارزه با عوامل شكل دهنده فقر را نيز مي‏طلبد.
دكتر مدرس در ابتداي سخنان خود گفت: در مورد مسأله فقر و شهر كارهايي انجام شده و به اين نتيجه رسيده‏ايم كه فقر جنبه‏هاي كيفي و كمي دارد اما متأسفانه در سياستگذاري شهري به صورت كيفي نمي‏شود كار كرد و بيشتر بررسي عددي مورد توجه قرار مي‏گيرد اين در حالي است كه مفهوم فقر در رابطه با برخورد جامعه با آن مهم‏تر است.
وي افزود: از مسائلي كه در جامعه آمريكا با فقر مطرح مي‏شود اين است كه اولاً فقر جنبه نسبي دارد يعني تجربه فقر يك فقير لس آنجلسي با يك فقير شهر كوچك و روستايي متفاوت است و ثانياً فقري كه درجامعه آمريكاست نسبت‏هاي مختلف و زيربناهاي مختلفي در جامعه دارد يعني علاوه بر مسأله درآمد، مسائل مختلفي مثل نژاد و ... در آن دخيل است در نتيجه زيربناي فقر بين قوم‏هاي مختلف و مهاجران مختلف نيز متفاوت است.
به گفته دكتر مدرس، فقر معناي بالاتري هم از نظر جامعه دارد، فرد فقير عموماً خارج از نرمال محسوب مي‏شود و اينكه مسئوليت به وجود آمدن فقر را فرد يا جامعه مي‏دانيم و يا اينكه چگونه فقرزدايي مي‏كنيم خود مسأله را متفاوت مي‏كند.
وي تأكيد كرد: به نظر من شناخت فقر در حد لس آنجلس يكي از مشكل‏ترين مسائل اجتماعي است چرا كه هم ديد منفي نسبت به آن وجود دارد و هم بررسي مسأله فقر به نمودار فرهنگ كسي كه فقر را مي‏بيند و كسي كه فقير است در نقطه‏اي كه به فقرا خدمات بايد ارائه شود، تلاقي پيدا مي‏كند.
مدرس ادامه داد: اينكه آيا فقر بايد در يك مقطع زماني يا در زمان‏هاي مختلف توصيف شود، نيز مسأله ديگري براي تحليل آن است. به بيان ديگر، فقيري كه در دهه 60 زندگي مي‏كرده با فقيري كه دهه اول قرن بيست و يكم زندگي كرده نمي‏توانند يك خاطره مشترك از فقر داشته باشند.
وي افزود: با مسأله فقر به صورت فردي مي‏توان روبرو شد اما وقتي اين مسأله در فضاي شهري بررسي مي‏شود، فضايي و محلي هم به آن اضافه خواهد شد و اين دو معني دو نوع سياستگذاري در خدمات رفاهي براي شخص و سيستم توسعه در يك فضا را در بر مي‏گيرد كه در سياستگذاري شهري آمريكا از دهه 60 به بعد حتي مسائل فضايي و محلي و شهري مهم‏تر فرض شده است.
وي در ادامه بحث خود مسأله، توصيف فقر را بسيار مهم ارزيابي كرد و گفت كه اورشانسكي، اقتصادداني كه در اين باره تحقيق كرده در توصيف فقر مي‏گويد در يك خانواده فقير، پيش از درآمد براي غذاي سالم بايد پرداخته شود و اين جزء ابتدايي‏ترين توصيف‏هاست به اين معني كه توصيف فقر ابتدا از مسأله غذا و خوراك شروع شد اما در نظر گرفته نشده بود كه خرج غذا در شهرهاي بزرگ و كوچك فرق دارد به همين دليل اين توصيف از همان آغاز با مشكل مواجه بود.
وي افزود: فقر براساس محورهاي خاصي در سطح كلي كشوري توصيف مي‏شود. به عنوان مثال آمار سرانه سال 1970 براي اولين بار فضاي فقر را اين گونه توصيف كرد كه خط فقري فضا، 20% جمعيت يك محله است. در دهه 60 مسأله فقر را با عنوان ديگري ارتباط دارند مثل درصد بچه‏هاي زير 18 سالي كه با پدر و مادر زندگي نمي‏كنند و درصد فاميلي‏هايي كه بيش از 3000 دلار درآمد دارند. درصد افراد 25 سال يا بزرگتر با تحصيلات كمتر از 8 سال، درصد كارگران غير حرفه‏اي و خانه‏هايي كه در حالت تخريف واقع شدند نيز از اين نمونه‏ها هستند.
مدرس در بحث خود در زمينه زيربناهاي فقر گفت: فقر مي‏تواند يك اتفاق زماني كوتاه باشد مي‏توان توصيف كرد كه در هر فردي چه احتمالي وجود دارد كه حداقل در يك سال از زندگي خود، با فقر روبرو شود.
علاوه بر آن، فقر جنبه‏هاي منطقه‏اي مختلفي نيز دارد، به فقر در يك منطقه هم مي‏توان در طيف زماني نگاه كرد. همچنين اينكه فقر در چه گروه‏هايي اتفاق مي‏افتد نيز قابل بررسي است.
به گفته دكتر مدرس، در بحث گسترش فضاي فقر دو راه تحليل وجود دارد، يك سيستم اينكه آيا فقر از يك محله به يك محلة ديگر توسعه پيدا مي‏كند و فاصلة محله‏ها در آنها تأثير دارد؟ نظام محلة فقر در توسعة آن تأثير دارد و مي‏توان با رسم حيطة فقر به طور سالانه چگونگي توسعه و جهت توسعه مطالعه كرد. مسأله دوم به ما مي‏گويد كه محله‏ها بين 1990 و 2000 رابطه‏اي با هم دارند ولي جهت گسترش را مشخص نمي‏كند. براي پاسخ دادن به اين پرسش‏ها، اگر فقر را در فضا توصيف كنيم مي‏توان با كمك گرفتن از معادلات آماري مانند (Variance) (Standard deviation) (mean) مركز فقر شهر را مشخص كرد.
در شرق آمريكا فقر براي سياهپوست‏ها تعريف مي‏شود و در لس آنجلس مناطقي را فقير اعلام مي‏كنند كه آفريقايي تبار هستند و از لاتين‏ها صرف نظر مي‏شود. و اين نشان مي‏دهد كه معني فقر خيلي مهم‏تر از ميدان فقر است. در واقع به راحتي مي‏بينيم در سيستمي كه كيفيت مهم است معني فقر وارد شده و چنان خطي براي فقر زدايي اعلام مي‏كند. در لس آنجلس موفق‏ترين سيستم به 81 هزار نفر كمك مي‏كند در حالي كه بنابر تعاريف آنها 107 ميليون فقير در شهر وجود دارد.
دكتر مدرس تأكيد كرد: بايد بين فقر فضائي و فقر شخصي تمايز قائل شد. نمي‏توان فقط روي فقر فضائي كار كرد و سيستم‏هاي مورد بحث به ما كمك مي‏كند بتوانيم توجيه كنيم كه فقر در فضا چگونه كار مي‏كند.

                                                                                              مریم اسعدی

نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

يكي از موضوعاتي كه در گزارش توسعه انساني سال 2005 سازمان ملل متحد
( UN ) بر اساس گزارشاتدولت هايعضو مورد بررسي قرار مي‌‌ گيرد، مقايسه نابرابري در درآمد و مصرف در ميان جوامع و كشور هاي مختلف جهان مي‌‌ باشد. براساس گزارش ياد شده، در كشور نروژ كه رتبه نخست شاخص توسعه انساني(HDI) را به خود اختصاص داده است، سهم 10 درصد فقيرترين افراد از كل درآمد كشور معادل 9/3 درصد و سهم 10 درصد ثروتمندترين افراد جامعه از كل درآمد كشور معادل 4/23 درصد مي‌‌ باشد. به عبارت ديگر، درآمد ده درصد ثروتمندترين شهروندان نروژي، 1/6 برابر ده درصد فقيرترين افراد اين كشور است.
ولي براساس تحقيقات UN ، ده درصد فقيرترين افراد جامعه ايران تنها 2 درصد از درآمد يا مصرف كل كشور را به خود اختصاص مي‌‌ دهند. در مقابل، 7/33 درصد از درآمد و مصرف كل كشورمان متعلق به 10 درصد ثروتمندترين شهروندان ايراني مي‌‌ باشد. بنابراين ده درصد ثروتمندترين افراد جامعه ايران 2/17 برابر ده درصد فقيرترين افراد جامعه، درآمد و مصرف دارند. اين در حالي است كه در پاكستان با رتبه 135 شاخص توسعه انساني، ده درصد ثروتمندترين افراد 6/7 برابر ده درصد فقيرترين افراد، درآمد دارند. بدتر آنكه در برزيل كه رتبه 63 شاخص توسعه انساني UN را به خود اختصاص داده است، تنها 7/0 درصد از درآمد كل اين كشور به 10 درصد فقيرترين افراد آن تعلق دارد. در مقابل، سهم ده درصد ثروتمندترين برزيلي ها حدود 9/46 درصد از كل درآمد كشورشان مي‌‌ باشد. بدين ترتيب، ده درصد ثروتمندترين برزيلي ها 68 برابر ده درصد فقيرترين آنها، درآمد و مصرف دارند.

شاخص جيني

يكي از وظايف مهم دولت ها، توزيع عادلانه درآمد در ميان افراد مختلف جامعه است. البته توزيع درآمد در دنياي واقعي به طور عادلانه قابل بحث است ، اما مي‌‌ توان در مسير رسيدن به آن-در كنار بهره وري - گام برداشت.
اقتصاددانان براي محاسبه ميزان برابري و عدالت در توزيع درآمد، از شاخصي به نام “ضريب جيني” استفاده مي‌‌ كنند. ضريب جيني همواره بين صفر و يك قرار دارد و هرچه اين شاخص به صفر نزديك تر باشد، توزيع درآمد عادلانه تر بوده و به برابري كامل نزديك تر است و برعكس، هر چقدر ضريب جيني به يك نزديك تر باشد، بيانگر نابرابري در توزيع درآمد و مصرف مي‌‌ باشد.
با توجه به آمار هاي مقايسه اي جدول همراه كه توسط واحد تحقيقات ماهنامه <اقتصاد ايران> از گزارش توسعه انساني سال 2005 سازمان ملل تهيه و استخراج شده است، بالاترين ضريب جيني متعلق به كشور برزيل با 593/0 است. اين عدد نشان دهنده عدم تحقق اهداف اين كشور در جهت كاهش فاصله طبقاتي و توزيع عادلانه درآمد در ميان افراد مختلف اين كشور نسبت به ديگر كشور ها مي‌‌ باشد. پايين ترين ميزان ضريب جيني هم در بين كشور هاي جدول ذيل، با 25/0 متعلق به كشور سوئد مي‌‌ باشد كه از توزيع درآمدي بسيار عادلانه برخوردار است.
در ايران ضريب جيني معادل 43/0 مي‌‌ باشد. نكته جالب آنكه، كشور مصر كه رتبه شاخص توسعه انساني پايين تري نسبت به كشورمان دارد، داراي ضريب جيني 344/0 است كه از توزيع عادلانه تر درآمد در اين كشور نسبت به ايران خبر مي‌‌ دهد.

در حالي كه مسوولان دولتي اعلام كرده اند ضريب جيني به 389/0 رسيده اما سازمان ملل اعلام كرده ضريب جيني در ايران در سال 2008 بدتر شده و به 58/0 رسيده است. براساس قانون برنامه چهارم ضريب جيني بايد در سال پاياني برنامه به 38/0 مي رسيد.طبق آخرين آمارهاي انتشار يافته بانك مركزي در سال 85 ضريب جيني (شاخص توزيع درآمد) طي سال هاي 84 تا 85 بهبود يافته و از 42/0 به 40/0 كاهش يافته اما اين ضريب در سال 86 به 404/0 رسيد ولي براي سال 87 رئيس جمهور اعلام كرد ضريب جيني به 389/0 رسيده است كه اين رقم هنوز در آمارهاي رسمي منتشر نشده و در آمار بانك مركزي موجود نيست. ضريب جيني (به روايت بانك مركزي) در سال 84 حدود 402/0، سال85 حدود 400/0 و سال 86 حدود 404/0 بوده ولي ضريب جيني در سال 83 حدود 399 /0 با تورم 2/15 درصد بوده است. در حقيقت مسوولان با اعلام رقم 389/0 براي سال 87 نويد بهتر شدن وضع توزيع درآمد با تورم 4/25 را داده اند. اما آمار سازمان هاي بين المللي، سازمان ملل و كارشناسان مستقل نشان مي دهد ضريب جيني دوباره در حال افزايش بوده و متغيرهاي تورم و بيكاري باعث بدترشدن توزيع درآمد در جامعه شده است. به گزارش سازمان ملل، ضريب جيني در ايران در سال 2008 بدتر شده و به 58/0 رسيده است. در ارديبهشت سال گذشته، سازمان ملل در گزارش هاي خود ضريب جيني ايران در سال 2008 را 58/0 پيش بيني كرده است اما بانك جهاني در گزارشي متفاوت اين شاخص را 33/0 و ايران را هشتاد و هشتمين كشور جهان از نظر نابرابري در توزيع درآمد معرفي كرده است. ضريب جيني در اتحاديه اروپا 24/0 تا 36/0 و در كشورهاي برزيل، چين، تركيه، مالزي و آمريكا به ترتيب 57/0، 46/0، 43/0، 49/0 و 40/0 است. ژاپن با 24/0 و سوئد 25/0 عادلانه ترين توزيع درآمد را داشته اند. در عين حال بانك مركزي ايران ضريب جيني را در سال هاي 84 و 85، 40/0 اعلام كرده است. طبق آمار سازمان ملل متحد در سال هاي 2001 تا 2006 شاخص ضريب جيني در ايران 43/0 بوده اما در سال 2008 به 58/0 رسيده و نشان مي دهد كه توزيع درآمد بدتر شده است. حتي رتبه ايران در توزيع درآمد نيز نشانگر توزيع ناعادلانه درآمدها در كشور بوده به طوري كه بانك جهاني در گزارش سال 2007 خود رتبه ايران را بين 127 كشور جهان، 88 اعلام كرده است.

روند افزايشي، نگراني بي پايان
پس از تغييرات اقتصادي در كشور ضريب جيني از سال 83 به بعد روند افزايشي را نشان داد. اين ضريب هم در جامعه شهري و هم در جامعه روستايي رو به افزايش نهاد كه اين امر نشان دهنده شكاف بين فقير و غني است چرا كه ضريب جيني بين صفر تا يك متغير است و هرچه اعداد به دست آمده به صفر نزديك تر باشد يعني توزيع ثروت عادلانه تر بوده و هرچه به يك نزديك تر باشد يعني ثروت در دست اقشار ثروتمند محدود شده است و نابرابري افزايش يافته است. حسين راغفر عضو هيات علمي دانشگاه الزهرا در مورد روند افزايشي ضريب جيني در ايران و علت آن گفت: «بررسي آمارهاي موجود (آمارهاي بانك مركزي و مركز آمار) نشان مي دهد ضريب جيني از سال 83 به بعد در حال افزايش بوده و اين به معناي توزيع ناعادلانه درآمدهاي كشور و عميق ترشدن شكاف غني و فقير است البته مهم ترين علت آن بالارفتن تورم است.» وي افزود: «تورم يكي از عوامل تشديدكننده افزايش ضريب جيني است چرا كه در زمان رشد تورم دهك ها و اقشاري كه قدرت مالي و اقتصادي كمتري دارند، براي گرفتن دستمزد يا پول بيشتر قدرت چانه زني كمتري دارند و قادر به تغيير درآمدهاي خود نيستند بنابراين انتظار طبيعي آن است كه تورم فشار بيشتري به اقشار پايين جامعه آورده و در نتيجه ضريب جيني افزايش پيدا كند.»
راغفر خاطرنشان كرد: «متاسفانه با وجود اينكه دولت خبر از كاهش بيكاري يا تورم (دو عامل مهم و موثر در ضريب جيني و توزيع درآمد) مي دهد اما شواهد روندي غير از اين را نشان مي دهد. براي مثال دولت از كاهش بيكاري مي گويد اما شواهد نشان از افزايش بيكاري دارد.»
وي افزود: «نمود كاهش يا افزايش بيكاري را مي توان از طريق تغييرات توليد ناخالص داخلي پيگيري كرد يعني با كاهش بيكاري بايد منتظر افزايش توليد ناخالص داخلي بود. از طرف ديگر با كاهش بيكاري بايد آمار بيمه هاي اجتماعي و اعضاي صندوق تامين اجتماعي افزايش يابد كه حداقل در يكي، دو سال گذشته چنين اتفاقي رخ نداده و نيروي جديدي ثبت نشده است.»راغفر با اشاره به اينكه «طرح تحول بزرگ اقتصادي و پرداخت يارانه ها به شكل نقدي نيز كمكي به كاهش نابرابري و توزيع نابرابر درآمد نمي كند، گفت: «خصوصي سازي به شيوه ناقص، توزيع بدون برنامه سهام عدالت و... هيچ نتيجه اي در رفع نابرابري و توزيع درآمد ندارد.» وي افزود: «با استفاده از آمارهاي مركز آمار ايران ضريب جيني طي سه سال 83 تا 85 اندازه گيري شده است. اين ضريب همزمان با چهار شاخص تايل، آتكينسون، شاخص ضريب تغييرات و شاخص انحراف ميانگين نسبي جمع آوري و مقايسه شده كه همه آنها نشان مي دهد توزيع درآمد در جامعه شهري و روستايي نابرابرتر مي شود.»
راغفر خاطرنشان كرد: «در سال 83 ضريب جيني در جامعه شهري 389/0 بوده كه در سال 84 به 392 و در سال 85 به 401/0 رسيده است و به طور حتم براي سال هاي 86 و 87 با توجه به رشد فزاينده تورم در دو سال گذشته انتظار مي رود ضريب جيني افزايش پيدا كند.» وي افزود: «البته ضريب جيني در جامعه روستايي نيز نشان از افزايش اين ضريب دارد. ضريب جيني در سال 83 در جامعه روستايي به 392/0، در سال 84 به 387/0 و در سال 85 به 4/0 رسيده است.
افزايش يا كاهش...
برخي كارشناسان معتقدند نوسان و در برخي موارد كاهش ضريب جيني در چند سال اخير به دلايل مختلف از جمله آمارگيري بر مبناي هزينه خانوار است. از آنجا كه بخش بزرگي از هزينه هاي سبد خانوارها كالاهاي خوراكي است كه بخش بيشتر يارانه ها را به خود اختصاص داده است بنابراين طبيعي است كه عدد ضريب جيني كاهش پيدا كند اما با توجه به اينكه قرار است يارانه ها هدفمند شده و از روي كالاها حذف شود، به طور حتم ضريب جيني همراه با افزايش تورم ناشي از برداشتن يارانه ها افزايش خواهد يافت

نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

 

تعريف و فرآيند شکل گيري حومه :

از لحاظ جغرافيايي، حومه يک مکان فيزيکي است در منظر جامعه شناختي، حومه جايگاه طبقه کارگر و خصوصاً مهاجرين مي باشد اگر چه در آنجا کم و بيش شاهد آرسيتو گراسي، کارکنان، تکنسين هاي کادر متوسط و جوانان با طبقه اجتماعي خاص مي باشيم . طبق فرهنگ لغت اربانيسم، حومه يک قلعه و شهري شده در اطراف يک شهر است. واژه (Banl,eue) از دو قسمت Ban به معني ممنوعيت و lieue به معني مکان تشکيل شده است. حومه قبل از هر چيز يک تعريف اداري دارد و تحت نفوذ مرکز شهر است اما اين تعريف اداري گاه، مطابق با واقعيت نيست: يعني يک شهر مي تواند داراي قلمرو يا ضميمه اي کلي يا جزيي از حومه هاي خود باشد و يا حوزه اي که عمدتاً به منطقه مسکوني اختصاص مي يابد و در بيرون از شهر قرار دارد، حومه خوانده مي شود. پس يک حومه ممکن است به صورت روستا جلوه کند يا شهر را شامل شود.[1] رشد پرشتاب شهر بر زايش حومه سبب است از نظر حقوقي، حومه قلمرو فراتر از حصار شهري را در بر مي گيرد در حاليکه وابسته به شهر است به نظر ماکسن دريو از ديدگاه جغرافيايي حومه نيز متأثر از شهر و متناسب با خواست شهريان است و بر اين اساس در فعاليت هاي کشاورزي حومه تأکيد بر کشت سبزي و صيفي جات مورد نياز است. در زايش حومه ها نقش توسعه خطوط آهن و اتومبيل به ويژه وسايل نقليه اختصاصي را نمي توان به دست کم گرفت، منتهي تأثيرگذاري آنها در زايش حومه ها و شکل پذيري ميدان جاذبه شهري به گونه همسان نيست چرا که علي رغم پيشرفت هاي اقتصادي و تکنيکي هنوز نمي توان اثر مورفولوژي زمين را در تعيين مسير خطوط آهن ناديده گرفت و بر اين اساس حومه هاي نوزادي که بر اثر توسعه خطوط آهن در نقشه جغرافيا ظاهر مي شوند تابع شبکه راه هاي آهني هستند که در گسترش خود کم و بيش از شرايط طبيعي تبعيت کرده و بر اين اساس در ميدان جاذبه شهري نيز ناهماهنگي هايي را به وجود آورده اند اما گسترش شبکه خطوط اتوبوسراني به ويژه وسايل ارتباطي اختصاصي در ناحيه شهري از انعطاف پذيري ويژه اي بهره مند است و به سادگي و با هزينه زيربنايي کم تر بر رشد و توسعه راه ها و ساخت حومه ها در پيرامون ما در شهرها کمک مي کند و بر ايجاد منطقه شهري هماهنگ با ميدان مغناطيسي يکنواخت و يکدست موجب مي شود.[2] بين حومه و حوادث اجتماعي ( از قبيل انقلاب صنعتي، اجتماعي و فرهنگي) وجود دارد. در اروپا ، انقلاب صنعتي، به دو دليل اساساً ، علت مهاجرت، مهاجرت و شکل گيري حومه بوده است:

باقی در ادامه مطلب

 


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

 

جهت دانلود فرم پروپوزال دانشگاه آزاد سمنان میتوانید اینجا دانلود نمایید

از آنجاییکه غالب دانشجویان جهت نوشتن و پر کردن فرم پروپوزال با مشکلاتی همراههستند در ادامه مطلب سعی شده است یک نمونه پروپوزال آورده شود شایان ذکر است مطالب ذکر شده در پروپوزال نمونه برگرفته از مقاله ای راجع به همان مطلب از استاد گرانقدر آقای دکتر زندمقدم میباشد .


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

 

یکی از دروس اصلی در رشته برنامه ریزی شهری درسی است به نام " کارگاه وبرنامه ريزي شهري و منطقه اي

Upload center

در این درس که دو واحد عملی محسوب می شود دانشجویان ابتدا به چگونگی کاربری های موجود در شهر آشنا شده ارتباط های کاربریها مورد بررسی قرار گرفته سرانه ها و تراکم های موجود با سرانه های استاندارد شهری مقایسه میشوند در پایان منطقه ای که می تواند شرایط احراز شهرک یا یک شهری با وسعت معین ضمن رعایت کلیه سرانه ها و تراکم ها و همجواری کاربری ها طراحی شده و مورد نقد و بررسی قرار می گیرد.

از آنجا که غالب دانشجویان عزیز بدوا" با مشکلات و کمبود اطلاعات مواجه می شوند لذا سعی شده است یک پروژه که عموم زوایا را رعایت نموده را برای دانشجویان عزیز  در دسترس قرار داده تا کمتر در جستجوی مطالب سرگردان بمانند

دانشجویان عزیز می توانند فایل های مربوطه را در ادامه مطلب دانلود نمایند


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

 

آتش زدن به خانه مولا بهانه بود..

                                      مقصود خصم ، کشتن بانوی خانه بود

با آن همه سفارش پیغمبر خدا ...

                                             پاداش دوستی علی ، تازیانه بود

آن شب  قوی ترین سند غربت علی...

                                             تشیع مخفیانه و دفن شبانه بود.

ایام شهادت جانگداز و مظلومانه یاس کبود بوستان پیامبر بر همه شیعیان راستین حضرتش تسلیت باد.

مدیریریت وبلاگ

 

نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

 

فرا رسیدن نوروز٬ کهن یادگار نیاکان پاک ٬ جاری شدن ترنم طراوت در روح و جان طبیعت و نو شدن روز و روزگار بر همه جانهای فرهیخته و تابناکتان مبارک باد .

نغمه های وجودتان هماره بهاری باد و سردی و سیاهی از آستان ذهن و ضمیرتان شرمسار در گریز باد.

مدیریت وبلاگ 

 

تاریخچه
جشن نوروز از آیین‌های باستانی و ملی ایرانیان می‌باشد. اگرچه مطالبی کلی در تعداد اندکی از کتابهای نوشته شده در روزگار ساسانیان درباره جشن نوروز وجود دارد.
با استناد بر نوشته‌های بابلیها، شاهان هخامنشی در طول جشن نوروز در ایوان کاخ خود نشسته و نمایندگانی را از استان‌های گوناکون که پیشکش‌هایی نفیس همراه خود برای شاهان آورده بودند می‌پذیرفتند. گفته شده که داریوش کبیر، یکی از شاهان هخامنشی (۴۲۱ - ۴۸۶)، در آغاز هر سال از پرستشگاه بأل مردوک، که از خدایان بزرگ بابلیان بود دیدن می‌کرد.
همچنین پارتیان و ساسانیان همه ساله نوروز را را با برپایی مراسم و تشریفات خاصی جشن می‌گرفتند. صبح نوروز شاه جامه ویژه خود را پوشیده و به تنهایی وارد کاخ می‌شد. سپس کسی که به خوشقدمی شناخته شده بود وارد می‌شد. و سپس والامقام‌ترین موبد در حالی که همراه خود فنجان، حلقه و سکه‌هایی همه از جنس زر، شمشیر، تیر و کمان، قلم، مرکب و گل داشت در حین زمزمه دعا وارد کاخ می‌شد. پس از موبد بزرگ ماموران حکومت در صفی منظم وارد کاخ شده و هدایای خود را تقدیم شاه می‌کردند. شاه پیشکش‌های نفیس را به خزانه فرستاده و باقی هدایا را میان حاضران پخش می‌کرد. ۲۵ روز مانده به نوروز، دوازده ستون با آجرهای گلی در محوطه کاخ برپا شده، و دوازده نوع دانه گیاه مختلف بر بالای هریک از آنها کاشته می‌شد. در روز ششم نوروز، گیاهان تازه روییده شده بر بالای ستونها را برداشته و آنها را کف کاخ می‌پاشیدند و تا روز ۱۶ فروردین که به آن روز مهر می‌گفتند، آنها را برنمی داشتند.

نوروز فراز آمد و عیدش به اثر بر
نزد یکدگر و هر دو زده یک بدگر بر

نوروز جهان پرور مانده ز دهاقین
دهقان جهان دیده‌اش پرورده ببر بر

منوچهری مسمطی در نوروز ساخته که بند اول آن این است:


آمد نوروز هم از بامداد
آمدنش فرخ و فرخنده باد

باز جهان خرم و خوب ایستاد
مرز زمستان و بهاران بزاد


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

ذیققوررت کلمه‌ای اکدی است. در ایران تلفظ این کلمه «زیگورات» خوانده شده و به معنای بلند و بر افراشته ساختن. در تمدن‌های باستانی آسیایی معابدی برای خدایان می‌ساختند و مهم‌ترین آن زیگورات نامیده می‌شد و معنای آن صعود به آسمان است. آنها زیگورات را بر بلندی‌ها می‌ساختند. در زیگورات‌ها از بهترین و مقاوم‌ترین مصالح ساختمانی آن زمان استفاده می‌شد.

زیگوراتها بناهای خشتی توپری بوده‌اند که به شکل پلکانی ساحته می‌شدند همچون موجود زنده‌ای که از خاک آفریده شده و به سوی آسمان پیش می‌رود. موقعیت قرارگیری آنها به شکلی بوده که چهار گوشه آنها رو به چهار جهت اصلی باشد. عمدتا ۳، ۵ یا ۷ طبقه با ارتفاع تا ۱۰۰ متر که سر برافراشته‌اند و از رنگ سیاه در طبقه پایین به رنگ طلایی در بالاترین طبقه می‌رسند. بر روی بدنه زیگوراتها معمولاً نوشته‌هایی برای معرفی بنا، توضیح علت ساخت و بانی و سازنده آن حک میشده که وسیله ارتباط با زمانهای تا ۵۰۰۰ سال قبل را برایمان میسر کرده‌است.

بزرگترین و سالمترین زیگورات باقی مانده جهان زیگورات چغازنبیل (زنبیل وارونه) است که توسط اونتاشگال پادشاه عیلامی برای خدای اینشوشیناک حدود ۱۲۵۰ سال قبل از میلاد، در ۴۲ کیلومتری جنوب شرقی شهر باستانی شوش ساخته شده‌است. این زیگورات با ابعاد ۱۰۳در۱۰۳ متر و به بلندای ۵۲ متر در ۵ طبقه ساخته شده بود که اکنون ۲۵متر از آن باقی مانده‌است.

هر ساله مردمان زیادی از شوش، شوشتر و دزفول جهت انجام مناسک عبادی خاص به این مکان می‌آمده‌اند. در اطراف زیگورات و دشت پهن و زیبای مجاور دز مقیم می‌شدند. در روز مراسم، خدایان موجود در معبد که با هدف یگانگی و یکپارچگی مردم در این مکان گرد آمده بودند را خارج، تا رود دز حمل و سپس با قایق به بالادست رود، جایی که لوله‌های سفالین آبرسانی به منطقه یافت شده می‌بردند و از آنجا پیاده به زیارتگاه باز می‌گرداندند. طی طریق مسیری حدود ۱۰ کیلومتر احتمالا در یک روز که شاید بتوان آنرا "حج عیلامی هاً نامید.

برخی از سایر زیگوراتها عبارتند از:

زیگورات بنای خشتی توپُری است که سطح خارجی آن دارای پوششی از آجر است. ابعاد زیگورات‌ها مربع و یا مستطیل و اندازه آنها متغیر است. برای نخستین بار در فلات مرکزی ایران نیز از بقایای زیگوراتی در سیلک کاشان خاک برداری شده‌است. تاکنون هیچ یک از زیگورات‌های شناسایی شده بطور سالم و کامل باقی نمانده‌است و به همین سبب ارتفاع اصلی آنان مشخص نیست. دسترسی به بالایی‌ترین طبقه زیگورات به‌وسیله پلکان و یا راه شیب‌دار است. کهن‌ترین زیگورات‌های که تاکنون کشف شده:

  1. زیگورات سیلک کاشان سازنده این زیگورات مشخص نشده ولی تاریخ ساخت این بنا به ۲۵۰۰ سال قبل از میلاد می‌رسد.
  2. زیگورات چغازنبیل در جنوب غربی ایران نزدیک شوش واقع شده و سالم‌ترین زیگورات باقی مانده در جهان است و تاریخ بنای آن به ۱۲۵۰ سال قبل از میلاد می‌رسد. این زیگورات توسط اونتش گال پادشاه دوره ایلام ساخته شده‌است.

buivbj44bzxmyjw15bub.jpg

نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

 

به عقیده بعضی از مردم سمنان دو نفر از فرزندان نوح به نام‌های سام‌النبی و لام النبی در محلی در نزدیکی سمنان دفن شده‌اند.بقعه پیغمبران سمنان در شمال شرقی سمنان بر فراز کوه مرتفعی قرار دارد. برای رسیدن به این بقعه هم از  "درجزین" در نزدیکی مهدی شهر و هم از جاده اصلی سمنان به دامغان (پلیس‌راه)  واز راه شرکت برق منطقه ای در فاصله تقریبی ۲۵کیلومتری می‌توان انتخاب مسیر کرد.این جاده خاکی و سنگلاخ است . ُکوه روبروی شهرک صنعتی و مشرف به گردنه آهوان دوتن از پیغمبران الهی بنامهای لام و سام نبی در مجاورت هم ودر بالای کوه  بنام کوه پیغمبران برگرفته از نام این دو بزرگوار دفن هستند ُجاده ای که فعلا خاکی است  .را ه دسترسی به مزار این بزرگواران خاکی است که در قسمتهای انتهایی  به فاصله کوتاه پر پیچ خم و دارای شیب زیاد استُ  و توصیه می شود در روزهای برفی با امکانات کافی از جمله زنجیر چرخ و البسه گرم بروید  اما جدا از راه خاکی آن وقتی به بالای کوه و مزار آن عزیزان می رسید علاوه بر زیارت پیغمبران خدا با چشم انداز زیبایی در هردو طرف کوه مواجه می شوید در قسمت جنوب دشت سمنان ُشهر و شهرک صنعتی و دانشگاهها سمنان که در مجاورت هم هستند مشاهده می کنید بسان دیدن یک عکس هوایی از منطقهُ همچنین گردنه آهوان و پستی بلندی های آن و جاده سمنان -دامغان که آن را قطع می کند و عبور ماشین ها از ان که خیلی ریز دیده می شوندو در طرف دیگر یعنی قسمت شمالی پستی و بلندیها همرا پوشش گیاهی متوسط مشاهدهمی شود . اختلاف ارتفاع باعث باد و خنکی در این منطقه نسبت به شهر سمنان شده است .یکسری امکانات اولیه در نزدیکی مزار پیغمبران جهت زوارانی که می خواهند شب بیتوته کنند نظیر چند اتاق برای اسکان بطور رایگان تعبیه شده است .داخل مزار پیغمبران هم ررسیدگیهایی هرچند ناچیز همچون آیینه کاری جدیدا شده است 

 

fh9llo9z5zgz3p4cz0e.jpg

سایر عکس ها را میتوانید در ادامه مطلب مشاهده نمایید.


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

 

 


زمين، اساسي‌ترين عامل توسعه و نحوه استفاده از آن از مهم‌ترين مباحث برنامه‌ريزي شهري است. در دهه‌هاي گذشته، تقاضا براي زمين شهري به شدت افزايش پيدا كرده است و عرضه زمين كه توان تطابق با تقاضا را ندارد، فقط موجب افزايش قيمت آن شده است؛ بدين سبب، عامل قيمت زمين در كاربري اراضي به عاملي مهم‌تر و موثرتر از پيش تبديل شده است.

هدف از نگارش اين سطور آگاهي از وجود رابطه بين قيمت زمين و نحوه استفاده از اراضي در شهر تهران است تا با كشف وجود رابطه بين اين دو متغير، چگونگي و تاثير آن بر ساختار فعلي شهر مشخص شود. بنابر اين در اين مطالعه سعي شده است با تحليل وضع موجود، لزوم توجه به اقتصاد زمين در برنامه‌ريزي شهري بيان تا زمينه‌اي براي اعتدال‌بخشي به كاربري زمين و جلوگيري از سوداگري زمين در شهر تهران فراهم شود.

براي نيل به اين هدف ابتدا 600 قطعه از سه محله در شهر تهران به صورت ميداني برداشت و با استفاده از نقشه‌هاي GIS تفاوت كاربري در بين آن‌ها به نمايش گذاشته شده است. در مرحله بعد با استفاده از نرم‌افزار SPSS آزمون همبستگي كاي اسكوئر بين قيمت زمين و كاربري زمين انجام شده است تا ارتباط ميان اين دو متغير مشخص شود.

زمين، بستر اصلي تمامي فعاليت‌هاي شهروندان است. عاملي كه در شهرها به خصوص شهرهاي بزرگ محدود و كمياب است، اما نياز و تقاضا براي آن براي تامين سكونت‌گاه‌هاي انساني، حمل و نقل، فضاهاي آموزشي، تجاري، درماني، صنعتي، گذران اوقات فراغت و تمامي فعاليت‌هاي بشر با افزايش روزافزون جمعيت در حال افزايش است.

برنامه‌ريزي كاربري زمين يكي از محورهاي اصلي برنامه‌ريزي شهري است كه همراه با برنامه‌ريزي شبكه، فضاي سبز و باز، تاسيسات و غيره، استخوان‌بندي اصلي شهر و نحوه توسعه آتي آن را مشخص مي‌كند.

رويكرد و چگونگي برنامه‌ريزي كاربري، نه فقط نقش اساسي در كيفيت و كارايي برنامه جامع شهري خواهد داشت، بلكه اساس نظام توزيع فعاليت‌ها، خدمات و سهم سرانه‌ها را تعيين مي‌كند. يكي از اهداف كلان در برنامه‌ريزي كاربري اراضي شهري، استفاده بهينه از زمين، پيش‌گيري از سوداگري زمين، تعديل حقوق مالكيت و استفاده از ارزش اضافه زمين در جهت منافع عمومي است.

شكل‌گيري نظام كاربري زمين در هر جامعه شهري و نحوه تقسيم اراضي و استفاده از آن در فعاليت‌ها و خدمات مختلف بازتاب مي‌يابد و برآيند عملكرد متقابل مجموعه‌اي از عوامل و نيروهاي مختلف محيطي اقتصادي، اجتماعي، سياسي و حقوقي است. با توجه به دانش جديد اقتصاد شهري موضوع تحليل اقتصاد زمين ابعاد وسيع‌تري پيدا كرده است و بيش‌تر به تحليل هزينه و فايده اجتماعي از ديدگاه توسعه پايدار مي‌پردازد.

قيمت زمين يكي از اركان بسيار مهم و تاثيرگذار در تعيين نوع كاربري و نحوه استفاده از اراضي شهري است كه مي‌تواند عامل يا مانع اجراي برنامه‌ها و سياست‌هاي شهري شود.

باقی در ادامه مطلب

 


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

اغلب صاحبنظران برآنند که تشکیل هویت فرآیندی است که در تمام طول زندگی ادامه دارد، اما به سبب زایندگی ، خلاقیت و نیاز به استقلال در دوره نوجوانی تکوین هویت در این دوره از اهمیت ویژه ای برخوردار است.

جوان در عصر حاضر با تضادهاو بحرانهای متفاوتی روبه رو می شود و ممکن است در برخورد با این موارد برای مدتی دچار تزلزل در تصمیم گیری ، سردرگمی و بی ثباتی گردد، شناخت این وضعیت و برخورد هوشمندانه با آن موجب می شود فرد از خود آگاهی یافته، تعارضهای موجود را کاهش داده و بهتر بتواند تعهدات و الزامات زندگی اجتماعی خود را پذیرا شود.

اگر چه مسئله هویت از دیر باز مورد توجه اندیشمندان و متفکرین قرار گرفته اما به علت تاکید بر بعد فعالیتهای فردی و اکتسابی افراد در جامعه نوین، این مسئله با رویکردهای جدیدتری مورد مطالعه قرار گرفته است. این مقاله به طور اجمالی به رویکردهای گوهر گرا ، ساخت گرا و رویکردهاي جديدپرداخته است. در حالی که رویکردهای گوهر گرا هویت را فرآیندی تبادلی و تعاملی می دانند و ساخت گرایان بر نقش اجتماع در شکل گیری هویت تاکید می کنند، رویکردهاي جديد از جمله رهيافت هاي  گفتمانی ، پساساختگرایی و پسامدرنیسم نقش هر گونه عامل طبیعی را در شکل گیری هویت انکار کرده و هویت را امری حادث و اکتسابی تلقی می نمایند. ملاحظه می شود که هر یک از رویکردهای مذکور از زاویه ای خاص به مساله هویت پرداخته و وجهی از آن را روشن می سازند و خواننده می تواند با مطالعه مجموع آنها به تصویری   روشن تر و بصیرتی عام تر دست یابد.

 باقی در ادامه مطلب بخوانید


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

مکان یابی شهرهای جدید در ناحیه شهری تهران :

 شهرهای جدید در ناحیه ای که به عنوان ناحیه شهری تهران برای مکان یابی شهرهای جدید مطالعه می شود از شمال تا ارتفاعات البرز ، از شرق تا شهرستان دماوند ، از جنوب تا شهرستان ری، از غرب تا شهرستان قزوین است. این ناحیه شهرستانهای تهران ، کرج،ورامین ، ری ، شمیرانات ،ساوجبلاغ ، و شهریار را در بر می گیرد . و 13 هزار کیلومتر مربع ( کمتر از یک درصد مساحت کل کشور ) مساحت دارد.این ناحیه از نظر اقتصادی ، اجتماعی ،رشدجمعیتی مشابه ،راههای ارتباطی و دسترسیهای قدیمی دارای بافت درهم تنیده ای است و به عنوان یک ناحیه واحد همبستگی شناخته می شود. حجم جمعیت آن درطی سالها 1335-1370 9/4 برابر شده است در حالی که جمعیت کل کشور طی همین مدت 6/2برابر افزایش داشته است.(جمعیت  ناحیه شهری از یک میلیون و نهصد هزار نفر در   1335 به نه میلیون و پانصد هزار نفر در سال 1370و میزان شهرنشینی از 6/80 درصد به 92 درصد رسیده است ) طی سالهای اخیر از رشد جمعیت تهران کاسته شده است اما به رشد جمعیت ناحیه شهری تهران افزوده شده است( رشد جمعیت  شهر تهران طی دهه (1335-1365) و (1365-1370) معادل 8/2 و 4/2 درصد بوده است)همچنین 21 درصد کل کشور در ناحیه شهری تهران اسکان یافته اند. به طور کلی با خوش بینی بسیاری می توان اظهار داشت که در سال 1395جمعیت ناحیه شهری تهران به 19 میلیون تا 21 میلیون نفر می رسد طبق محاسبات برای 6میلیون  نفر فضا مورد نیاز است براین اساس 5 شهر جدید پردیس ،هشتگرد ، اشتهارد ،زاویه ، پرند در دستور کار طراحی و احداث برای اسکان مهاجرین وجمعیت  مازاد تهران و شهرهای ناحیه شهری  شدهرفتهارگقرار گرفت باید طبق برنامه دست کم سه میلیون نفر آن به عنوان سرریز جمعیت به این شهرهای جدید هدایت و اسکان یابند.

باقی در ادامه مطلب ...


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

شهرهای جدید، اجتماع های برنامه ریزی شده ای هستند که در پاسخ به اهداف از پیش تعیین شده ایجاد می شوند. شهرجدید اجتماعی خود اتکا با جمعیت ومساحت مشخص، فاصله ای معین از مادر شهر، برنامه ریزی از پیش تعیین شده، اهداف معین و همچنین برخوردار از تمام تسهیلات لازم برای ایجاد یک محیط مستقل است (( ,MILTON Keynes partnership 1979 شهرهای جدید عمدتاً برای تمرکز زدایی کالبدی، اقتصادی، اجتماعی در ناحیه شهری شهرهای بزرگ طراحی می شوند این شهرها نقش جذب سرریز جمعیتی، ساماندهی فضایی مادرشهر و ناحیه شهری، بهبود وضعیت محیط کار وزندگی سالم اجتماعی را برعهده دارند. ایجاد شهرهای جدید در دوران پس از انقلاب صنعتی به مثابه گذار از جامعه سنتی به سوی جامعه صنعتی به حساب می آید دردوران گسترش صنعت، ایجاد شهرهای جدید، زمینه ای در حل مشکلات شاغلان بخش صنعت محسوب می شد از همین روی همراه با ایجاد واحدهای صنعتی درشهرهای موجود، ایجاد شهرهای جدید در کنار این شهرها راه حلی برای حل مسائل مربوط به اسکان جمعیت به شمار می آمد. درطول دو قرن اخیر بیشتر شهرها در کنار منابع معدنی و واحدهای صنعتی بزرگ مقیاس ایجاد می شدند تا از این طریق قطب رشدی به منظور تحقق سیاست های توسعه منطقه ای نیز به حساب آیند. در پی این امر، این شهرها به منظور رفاه جمعیت ساکن درخود عملکردی مرتبط با نیازهای روزمره نیز داشته اند.
طرح ایجاد شهرهای جدید دارای سابقه طولانی است درطول قرن بیستم، اتحاد جماهیر شوروی سابق در ایجاد شهرهای جدید صنعتی و بریتانیا درایجاد شهرهای مسکونی پیشرو محسوب می شدند این امر در دوران پس از جنگ جهانی دوم، علاوه برشوروی سابق وبریتانیا درایالات متحده آمریکا، فرانسه و اروپای شرقی گسترش داشته و ایجاد شهرهای جدید درآنها رو به فزونی بوده است درقرن بیستم، کشور انگلستان از جمله اولین کشورهایی است که ایجاد شهرهای جدید را تحت مطالعه و اجرا قرارداد "سرکریستوفررن" و "جان آلین" افرادی بودند که طبق مراحل برنامه ریزی شده، اولین اقدام ها را درزمینه احداث شهرهای انجام دادند. این دونفر برای بازسازی شهرلندن پس از آتش سوری بزرگ آن درسال 1666 تلاش و کمک بسیاری کردند یکی از معروفترین شهرهایی که در آواخر قرن 18 طبق طرحهای مجموعه ای مستقل ساخته شده شهر واشنگتن دی سی پایتخت ایالات متحده آمریکا بود بسیاری از شهرهای جدید در زمان پذیرفته شدن طرح تاسیس شهرهای جدید پس از جنگ در بریتانیا ساخته شده اند. شهرها یی ماندد ""ریشلو" و"رن " درقرن هفدهم و هجدهم در فرانسه و شهر "دهلی نو" پس از جنگ جهانی اول درهندوستان ازآن جمله اند. (ترنر،1383).

باقی در ادامه مطلب ...


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

در جهان صنعتي امروز پديده مهاجرت، حاشيه نشيني و اسكان غير رسمي در اطراف شهرهاي بزرگ و مناطق محروم شهري امريست اجتناب ناپذير و از جمله چالشهاي مهم فراروي مديريت شهري است.

در دهه هاي اخير، شهرسازان، جامعه شناسان و صاحبنظران مديريت شهري در سدد سامان دادن به اين مشكل برآمده و به روشهاي گوناگون با آن برخورد شده است. در برخي كشورها از جمله فيليپين، اندونزي، مالزي، برزيل و تايلند با استفاده از روش توانمند سازي، بهره جستن از اعتبارات جهاني، تخصيص بخشي از اعتبارات ملي به اين مهم، جلوگيري از مهاجرت بي رويه از طريق عمران و آباداني روستاها، در مهاركردن اين پديده توفيقاتي داشته اند.

باقی در ادامه مطلب


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

سير تحول تاريخ زندگي انسان بر روي كره زمين و فراواني حوادث غير مترقبه طبيعي حاكي از آن است كه احتمال وقوع اغلب بحران ها ي طبيعي كماكان اجتناب ناپذير مي باشد.شايد بشريت پس از طي همه مراحل پيشرفت،درنهايت هيچگاه قادر به حذف برخي ازآنها نظير زلزله،آتشفشان و... نگردد. با وجود اين،امكان كاستن و يا حتي حذف آسيب ها و پيامدهاي نامطلوب و ناگوار ناشي از آنها از طريق پيش بيني ،پيشگيري و سازماندهي مديريت بحران وجود دارد. در چارچوب اين هدف پيش بيني ايجاد سازوكار هما هنگي در مديريت بحران، يكي از مهمترين و اساسي ترين (و شايد منحصربه فردترين) رويكردهاي كاهش تاثيرات و پيامدهاي ناگوار وزيان بار بحرانهاي طبيعي به شمار مي آيد .

سازوكار هماهنگي؛ سازوكاريست كه مانع از اتلاف زمان،سرمايه و اقدامات انساني در لحظات و دقايق بحران شده و كارايي و اثربخشي عناصر مديريت بحران ونيروهاي مردمي را در عمليات امداد ونجات وحتي در مقطع پيش از بحران،اسكان موقت وبازسازي افزايش مي دهد.

با توجه به مساحت زياد كشور ايران ، تعدد وتنوع حوادث طبيعي ؛ مقابله با اين نوع حوادث در اين كشور نوعي سازو كار هماهنگي گسترده،كارا و جامع را مي طلبد. همچنين با توجه به ويژگي نظام برنامه ريزي و اجرايي مبتني بر ساختار بخشي كشور؛ ايجاد سازوكار هماهنگي مديريت بحران درآن از پيچيده ترين و بااهميت نوع سازماندهي به شمارخواهد رفت كه همواره مستلزم استمرار مطالعات ، ارزيابي و بازخورند يافته هاست.

اصل هماهنگي در سازوكار مديريت بحران، در واقع بيان كننده وظيفه مهم و بنيادي كسب همه تركيبات كار سازماني جمعي براي نيل به اهداف و وظايف مديريت بحران است و مراد ار آن عبارت است از؛ مجموعه هايي از سازو كارهاي ساختاري و انساني كه براي تسهيل در امر مقابله با بحران ( به منظور كاهش صدمات و زيانهاي جاني و مالي ) طراحي و به كار گرفته مي شود .

اين مقاله يك برداشت تازه از مطالعه ايست كه توسط نگارنده در چارچوب طرح ملي آمادگي و كنترل سوانح طبيعي با همكاري برنامه عمران ملل متحد (UNDP) و وزارت كشور در دانشكده محيط زيست دانشگاه تهران به انجام رسيده است .

دراين چارجوب نخست، سازوكار هماهنگي مديريت بحران در وضع موجود بررسي وارزيابي مي گردد، سپس با تحليل ومقايسه گونه هاي مختلف سازوكار هماهنگي؛ پيشنهاداتي ساختاري در جهت ايجاد و يا اصلاح سازوكارهاي هماهنگي مديريت بحران كشور ارائه مي شود .

باقی در ادامه مطلب

 


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

تعاریف مختلفی از برنامه‌ریزی کاربری اراضی شهری ارائه شده ولی همگی آنها بر نکات مشترکی تأکید دارند.

برنامه‌ریزی کاربری اراضی شهری یعنی ساماندهی مکانی و فضایی فعالیتها و عملکردهای شهری بر اساس خواسته و نیازهای جامعه شهری (سعیدنیا ۱۳۷۸ ص ۱۳ )

برنامه‌ریزی کاربری اراضی شهری به معنی الگوی توزیع فضایی یا جغرافیایی عملکردهای مختلف شهر می‌باشد عملکردهایی چون نواحی مسکونی، صنعتی. تجاری، خرده فروشی و فضاهای تخصیص داده شده برای استفاده‌های اداری، موسسات، نمادهای اجتماعی و گذران اوقات فراغت. (درکوش، ۱۳۶۴ ص۴۵ )

برنامه‌ریزی کاربری اراضی شهری عملی است که طی آن که برای هر واحد زمین، کاربردی خاص تخصیص می دهند، هدف از این برنامه‌ریزی ایجاد برنامه‌ای است که میزان رفاه اجتماعی را با توجه به محدودیت‌ها افزایش دهند.

برنامه‌ریزی کاربری اراضی علم تقسیم زمین و مکان برای کاربردها و مصارف مختلف زندگی می‌باشد. هدف اصلی و اساسی برنامه‌ریزی کاربری زمین استفاده بجا و مناسب و در نهایت آماده سازی زمین جهت مصارف مختلف شهری است، بنابراین در برنامه‌ریزی کاربری زمین بایستی زمین مورد نیاز جهت رسیدن به اهداف آینده برآورد گردد. در واقع برنامه‌ریزی کاربری زمین و مدیریت خردمندانه فضا به منظور بهینه سازی الگوی توسعه فعالیتهای انسان است.

یکی از محورهای اصلی برنامه‌ریزی شهری برنامه‌ریزی کاربری زمین است که همراه با برنامه‌ریزی شبکه ارتباطی، فضای سبز و باز، تاسیسات و غیره استخوان‌بندی اصلی شهر و نحوه توسعه آتی آن را مشخص می‌کند. نحوه رویکرد و چگونگی برنامه‌ریزی کاربری اراضی نه تنها نقض اساسی در کیفیت و کارایی برنامه جامع شهری خواهد داشت، بلکه اساس نظام توزیع فعالیتها، خدمات و سهم سرانه‌ها را تعیین می‌کند بدیهی است موضوع اصلی در برنامه‌ریزی کاربری اراضی، نحوة تخصیص زمین به کاربریهای مختلف و هماهنگ کردن آنها با یکدیگر است که به عنوان برآورد نیازهای فضایی تلقی می‌گردد. (مرکز مطالعات برنامه‌ریزی شهری، ۱۳۸۳ ص ۵۸)

باقی در ادامه مطلب

 


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

 

طراحي شهري فرآيندي است كه به شكل‌دهي فيزيكي بافت‌هاي مختلف شهري و روستايي منجر مي‌شود. طراحي شهري با رويكرد ساختارگرايي به ايجاد اماكن متعدد مي‌پردازد. اين فرآيند طراحي ساختمان‌ها، فضاها و چشم‌اندازها را در برمي‌گيرد و نهايتا جرياني را به راه مي‌اندازد كه به عمران و آبادي شهري كمك مي‌كند

 تعریف طراحی شهری :

طراحی بخشی از هنر سازمان دادن فضای کالبدی است که با رشته های مختلف علمی و هنری مانند برنامه ریزی شهری ,معماری و منظر سازی ,مهندسی فنی ,مهندسی ترافیک و حمل و نقل روانشناسی ,جامعه شناسی واقتصاد سر و کار دارد و در عین حال با سیاست و فرهنگ نیز ارتباط پیدا می کند.پس می بینیم که دامنه ی فعالیتش بسیار گسترده است.

اگر گفته ی مانوئل کستل را بپذیریم که برنامه ریزی عین سیاست است شاید بهتر بتوان حوزه ی فعالیت شهری را مشخص کرد .به نظر جف لوید طراحی طراحی شهری حلقه ی پیوند دهنده ی معماری , معماری منظر, مهندسی به صورت گسترده و برنامه ریزی وبلاخص برنامه ریزی شهری است.این نظریه ای که امروز هم از اعتبار خود برخوردار است.

در تعاریف بالا ما به دنبال جوهر و مفهوم طراحی شهری هستیم چیزی که در شرایط جامعه ی ما نیز مفید واقع می شود . طراحی شهری فعالیت جدیدی نیست . بحثهای فراوانی از قدیم وجود داشته مبنی بر اینکه با شکل گرفتن فضای خصوصی زندگی بشر فضای عمومی نیز شکل گرفته , زیرا انسانها می خواسته اند با هم رابطه داشته باشند و به محض آنکه انسان پا ازفضای خصوصی بیرون می گذارد و در فضای عمومی قرار می گیرد حضور طراحی شهری در تاریخ کالبدی او آغاز می شود.

گستردگی فعالیت طراحی شهری نشان می دهد که این فعالیت مانند یک طرح معماری یا طراحی یک پارک نیست که با طرح مشخصی شروع شود یا پایان پذیرد. یک کار معماری معمولا در جایی شروع می شود و خاتمه می یابد , ملی یک میدان به عنوان عنصری از سازمان فضایی شهر در طول تاریخ تکون می یابد , دگرگون میشود ,تغییر می کند و یا مدام عوض می شود . چنین فضایی می توانداز عهد باستان شروع شود , وسطی را پشت سر گذارد , رنسانس را ببیند و امروز هم بتواند در آن فعالیت و زندگی کند.

دشواری پیش بینی آینده ایجاب می کند که طراحی شهری انعطاف پذیر باشد , بتواند خود را با حرکات ونوسانات و تصمیم گیری ها تطبیق دهد ,اصلاح شود و به قولی مدارا کند.

 حرفه‌اي نو

طراحي شهري يكي از جديد‌ترين حرفه‌هاست كه بيش از 25 سال از عمر آن نمي‌گذرد. بيشتر آن چه كه طراحان شهري ارايه مي‌كنند، (طراحي بافت‌هاي مسكوني) دستاورد حوزه‌هاي شغلي ديگر است. در واقع طراحي شهري يك رويكرد چندگانه نسبت به ساير مشاغل دارد.

 رسالت عمومي

همزمان با شكل‌گيري صنف طراحان شهري، معماران، شهرسازان، طراحان فضاي سبز، مهندسان راه، هنرمندان و طيف وسيعي از مشاغل وفاداري خود را به اين حوزه «طراحي شهري» اعلام كردند.در واقع رسالت اين حوزه‌ها تغيير روند شكل‌دهي فضاهاي پيراموني بود. از جمله مباحث چالش برانگيز ميان اين حوزه‌ها عبارت‌ بودند از:

الف) معماران بايد سواي از طراحي ساختمان‌ها، با موقعيت مكاني بناها هم در ارتباط باشند.

ب) شهرسازان هم بايد با شكل فيزيكي توسعه و گسترش شهرها ارتباط داشته باشند.

ج) طراحان فضاي سبز هم بايد در ابتداي فرآيند طراحي شهري به بررسي و فهم درست از مناطق مورد نظر دست يابند.

د) مهندسان راه هم بايد به جاي تمركز روي مباحث ترافيكي، از مهارت‌هاي خود در ايجاد فضاهاي دلپذير (چه براي سكونت و چه براي مشاهده صرف) استفاده كنند.

 چه اقداماتي در دستور كار طراحان شهري قرار دارد؟

1 _ وسعت ديد دادن به فضاي شهري _ استفاده از ابتكارهايي چند در توليد و بازتوليد محيط‌هاي پيراموني

2 _ طراحي فضاهاي ساخته شده _ از كل شهرها و حومه‌هاي آنها گرفته تا خيابان‌ها و ميدان‌ها ارايه نظرات خود بر چگونگي عمران و احياي شهرها

3 _ تحقيق و تفحص پيرامون مناطق مورد نظر و ساكنان آنها در نظر گرفتن بافت فيزيكي، سياسي، اقتصادي و روان‌شناسي حاكم بر آن مناطق

4 _ تحت تاثير قرار دادن مردم با ابتكارات خود، كمك به آنها در اتخاذ تصميم‌هايي مناسب و ‌آموزش آنها جهت ايجاد مكان‌هاي مطلوب

5 _ توسعه سياستگذاري‌هاي نوين پيرامون ساخت و سازهاي شهري

6 _ مشاور گروهي _ كمك به مردم براي برعهده گرفتن نقش‌هايي پيرامون سازندگي و طراحي حومه‌ها

7 _ ارايه تصاوير گرافيكي _ از طراحي‌هاي كلي و تكنيكي گرفته تا استفاده از آخرين دستاوردها در طراحي‌هاي كامپيوتري

 هدف از طراحی شهری چیست؟

طراحی شهری بخش بسیار مهم و حساسی از هویت شهروندان یک شهر به شمار می رود.بدین معنا که چگونه می اندیشند ،چه امکاناتی در دسترس داشتند و چه متخصصانی نبوغ خود را ارائه دادند تا شهری که در آن زندگی می کنیم ساخته شده است. زمانی که این عوامل را کنار یکدیگر قرار می دهیم تا ترکیبی از یک شهر را ارائه نماییم ،سیمای شهر گویای فرهنگ و نگرش آن جامعه می باشد.معیار فرهنگی ،سلیقه ی شخصی ،تفکر و امکانات نهادهای اجتماعی در یک کشور تعیین کننده ی نمای ظاهری شهری و بالطبع طراحی شهری است.

طراحی شهری از یک سو باید حداقل خدمات و امکانات شهری را به طور یکسان در اختیار کلیه شهروندان قرار دهد و از سوی دیگر تنوع و امکان انتخاب جایگرین متفاوت را برای گروه های مختاپلف جامعه فذهم سازد.

هدف اول مستلزم یکنواختی استانداردها و جامعیت آن می باشد،ولی هدف دوم تنوع استانداردها و به کار گیری تدابیر و راهبردهای متخصصان و افراد ذی صلاح در شهرسازی را ایجاب می نماید.

طراحی شهری در چارچوب کلی فرایند برنامه ریزی و تصمیم گیری جامعه ،نیاز به تشکلات رسمی دارد تا از این طریق ،قشر ها و گروه های فرهنگی جامعه ،نتواند به ارزشها و آرمانهای خود جامه ی عمل بپوشانند و پیشنهاد های طراحی را که نهایتا به صورت سرمایه گذاری شهری ،مرمت ،نوسازی ،بازسازی و ساخت و حفظ بناها در می آید ،بهتر ارائه دهند.

اگر از هر قشر خواسته شود تا نظر خود را در مورد شکل شهر و نقش هشر بیان کند در طراحی شهری ،تنوع ، هماهنگی و زیبایی سیمای شهر و الگوی فعالیت ها به بهترین نحو فراهم می آید وزیرا در این حالت طراحی شهری رفتارهای جمعی خواسته های فرهنگی و هویت گروهی را منعکس می سازد.فرضیه اصلی در این جا این است که طراحی خیال پردازانه با استفاده مشترک از فضا و سهیم شدن در امکانات و دسترسی متعدد به عملکردهای شهری و تنوع در شیوه های زندگی می تواند برخی از تضاد های بارز بین گروه ها را از بین ببرد.

 

طراحی شهری فعالیتی پر هزینه تر از برنامه ریزی شهری می باشد و مستلزم به کار گیری منابع

 کمیاب و متخصصان حرفه ای ماهر است .این نکته حائز اهمیت است که فعالیت های طراحی شهری در جهاتی سوق داده شود که عملکردها و عوامل شکل دهنده ی شهری بیشترین تاثیر را روی رفتار کلی افراد و بافت و فرم شهر داشته باشد.

نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

 

شهرهاي جديد عمدتاً شهرك‌هاي خوابگاهي هستند كه تنها وظيفه اسكان و حل مشكل مسكن كلان‌شهرها را به عهده دارند، ولي همچنان اشتغال مسئله‌اي است كه در كلان‌شهرها به آن پاسخ داده مي‌شود. تنها پيش بيني كه براي اشتغال در اين مناطق شده است كارگاه‌هاي كوچك صنعتي در شهرك‌هاي صنعتي و مهمتر از آن اشتغال ناشي از ساخت و ساز شهرهاي جديد در طول مدت ساخت است، كه اين نوع اشتغال هم پايدار نيست

تفاوت اساسي در ميان شهرهاي جديد در ايران و ديگر نمونه‌هاي ساخته شده در جهان، نحوه ارتباط و تعامل كلان‌شهر با شهرهاي اقماري خود است. اين امر به خصوص در اقتصاد شهر جديد بيشتر خود را نمايان مي سازد. آنچه كه تجربه هاي موفق دنيا در امر ايجاد شهرهاي جديد در برابر ديدگان ما مي گذارد متفاوت با سياست هايي است كه امروزه ما در ايران با عنوان سياست احداث شهرهاي جديد مي شناسيم. در انگلستان كه پيشرو ساخت و احداث شهرهاي جديد در دنيا است پويايي و استقلال اقتصادي براي شهر جديد و يا اقماري اولين نكته اي است كه در برنامه ريزي شهر به آن پرداخته مي شود.

تجربه انگليس در ساخت شهرهاي جديد


تا سال 1950 در بريتانيا 14 شهر جديد ساخته شد كه 8 شهر آن اطراف لندن براي اسكان و اشتغال ناحيه شهري لندن بود. اين تعداد در سال 1971 به 29 شهر و در سال 1973 به 33 شهر رسيد. اين شهرها براي اجراي سياست تمركززدايي، مراكز صنعتي، جذب سرريز جمعيتي از كلان‌شهرها، رشد و توسعه اقتصادي در ابعاد ناحيه‌اي ساخته شدند.
آنچه كه به‌ويژه در لندن با عنوان ايجاد شهرهاي اقماري اتفاق افتاد، ايجاد تعدادي شهرهاي اقماري بودند كه تا حدودي نسبت به لندن از استقلال نسبي برخوردار بودند و پس از طي يك دوره جنيني(انكوباتوري)، از استقلال كاملي نسبت به لندن برخوردار ‌شدند. عملكرد مشابهي نيز بدين صورت در كشورهاي شوروي، هلند و به‌ويژه در فرانسه انجام شد. اين شهرهاي اقماري به لحاظ برخورداري از تمامي‌امكانات اوليه، تأسيسات مناسب خدماتي، اداري و تجاري كه يك شهر كوچك و يا متوسط به آن احتياج دارد، از جايگاه مناسبي قرار داشتند. همچنين ايجاد كارگاه‌ها و كارخانه‌هاي كوچك و بزرگ در كنار اين شهر‌ها مشكل اشتغال را در شهرهاي جديد مرتفع مي‌كرد.
مهمترين نكته در ويژگي‌هاي اجتماعي يك شهرجديد، ايجاد اشتغال و تنوع آن در شهر است. مسئله‌اي كه در شهرهاي اقماري لندن به آن كاملاً توجه شده است؛ به‌رغم آنكه براي لندن و شهرهاي اقماري آن تردد و سفرهاي روزانه به مراتب ساده‌تر از ايران است و لندن بيش از 14 خط راه‌آهن واصله به شهر دارد، اما با پيش‌بيني خروج صنايع و بسياري از كارگاه‌ها از لندن به سمت حومه و استقرار آن در شهرهاي اقماري اطراف، زمينه لازم براي خروج واقعي جمعيت از لندن را فراهم نمودند. اين در حالي است كه ساكنين شهرهاي جديد علاوه بر در امان بودن از پيچيدگي‌ها و معضلات و مشكلات كلان‌شهرها، به علت نزديكي و حمل‌ونقل آسان امكان دسترسي به شهرهاي بزرگ را نيز داشتند.

اشتغال مهمترين مشكل شهرهاي جديد

اما آنچه كه در كشور ما واقع شد، امري متفاوت با تجربه‌هاي موفق در دنيا بوده است. شهرهاي جديد عمدتاً شهرك‌هاي خوابگاهي هستند كه تنها وظيفه اسكان و حل مشكل مسكن كلان‌شهرها را به عهده دارند، ولي همچنان اشتغال مسئله‌اي است كه در كلان‌شهرها به آن پاسخ داده مي‌شود. تنها پيش بيني كه براي اشتغال در اين مناطق شده است كارگاه‌هاي كوچك صنعتي در شهرك‌هاي صنعتي و مهمتر از آن اشتغال ناشي از ساخت و ساز شهرهاي جديد در طول مدت ساخت است، كه اين نوع اشتغال هم پايدار نيست. صنايع كوچك نيز اگر امكان اجرايي شدن آن باشد، هرچند كه بتواند اشتغال را در شهر جديد تا حدودي تضمين كند، ولي نمي تواند اين امكان را براي شهر ايجاد كند تا رقابت با كلان شهر را از لحاظ اقتصادي داشته باشد. آن‌گونه كه تجربه نشان داده است كارگاه‌هاي كوچك نمي‌توانند سبب ساز پويايي اقتصادي در شهرهاي جديد شود و تعديل جمعيت به صورت موقتي پديدار مي‌شود و در نهايت اين امر به گونه‌اي پيش مي‌رود كه مشكلات كلان‌شهرها همچنان به قوت خود باقي است و مشكلات عديده جديدي نيز براي اين شهرهاي خوابگاهي كه شهرهاي جديد ناميده مي‌شود بوجود آورده است. رابطه كلان‌شهر با شهرهاي اقماري اطرافش در يك فرآيند نامناسب تعريف مي‌شود و به جاي آنكه كلان‌شهر به مانند يك مادر تلاش در جهت رشد و توسعه شهرهاي اقماري اطراف خود را داشته باشد و زمينه استقلال آن را فراهم نمايد تا در بلند مدت خود اين كلان‌شهر تبديل به قطب توسعه شود، با جذب نيروي انساني فعال به خود و عدم ايجاد فرصت‌هاي شغلي در شهرهاي اقماري، امكان تبديل شدن آن به يك محيط پوياي اجتماعي تحت عنوان شهر، را از شهرك‌هاي اقماري اطراف خود سلب مي‌كند و اين تعامل نادرست در سلسله مراتب بعدي نيز باعث پديد آمدن مشكلات ديگري مي‌شود.


نويسنده: سيروس ظهير مالكي


    احداث شهرهاي جديد در كشورهاي مختلف جهان به عنوان يكي از ابزارهاي توسعه و تعادل بخشي فضايي و از جمله راه حل هاي مساله اسكان جمعيت شناخته مي شود.
    
    به بياني ديگر، شهرهاي جديد مجموعه هاي زيستي برنامه ريزي شده اي هستند كه آگاهانه در پاسخ به اهداف از پيش تعيين شده، احداث مي شوند. اين اهداف كه در نهايت خود، جست وجو گر بينش آرمان گرايانه اند، ايجاد سكونتگاه هاي جديد را عمدتادر پيرامون شهرهاي بزرگ مدنظر قرار مي دهند تا_ به نحوي بتوانند معضلات و فشار جمعيتي موجود در آن شهرها را كاهش دهند و به نوعي تعادل فضايي دست يابند.
    
    از زمان احداث نخستين سكونتگاه هاي شهري جديد در آستانه قرن حاضر مبتني بر انديشه هاي «ابنزر هاوارد» و توسعه باغ شهرهاي «ولوين» و «لج ورث» تاكنون در اهداف و گونه شناسي اين مراكز سكونتي، تحولات و دگرگوني هاي زيادي به وجود آمده است كه به نوعي، متاثر از راهبردهاي گوناگون توزيع جمعيت و مبتني بر گوناگوني سياست ها در توسعه شهري و برنامه ريزي منطقه اي بوده است، اما در مجموع، سياست هاي توسعه شهري دو هدف عمده را در احداث و برنامه ريزي شهرهاي جديد دنبال كرده است: نخست، بهبود وضعيت مناطق مادرشهري (متروپل) از طريق تمركززدايي و پخشايش جمعيت در پيرامون آن ها و ديگري توسعه شهري مناطق دور از شهرهاي بزرگ.
    
    در عين حال، تنوع ويژگي اهداف توسعه شهرهاي جديد را طي دوره هاي مختلف مي توان به شرح زير جمع بندي كرد:
    
    تفكر احداث آرمان شهرها
    
    در اين دوره كه مقارن با قرن 18 ميلادي است، توسعه بخش صنعت و رشد جمعيت، بحران زندگي در فضاهاي شهري را به تدريج شكل بخشيدند و در نتيجه اين بحران، تفكر و بينش احداث آرمان شهرها به وجود آمد. اين تفكر به تجزيه و تحليل مسايل شهرهاي موجود بر مبناي ارزش هاي صرف جامعه شناختي، استفاده از محيط كوچك شهري به عنوان جوامع زيستي، حاكميت مالكيت تعاوني بر اراضي و مراكز اقتصادي شهر و فقدان راه حل هاي مناسب براي حل بحران زندگي در شهرهاي بزرگ تاكيد داشت.
    
    تفكر احداث باغ شهرها
    
    بحران زيستي جوامع شهري در اوايل قرن بيستم، منشأ پيدايي و رونق تفكر احداث باغ شهرهاست كه به عنوان تفكري مسلط در اين دوره خودنمايي مي كند و تا آغاز جنگ دوم جهاني ادامه مي يابد. اين تفكر بر ارزش هاي اجتماعي آرمان شهرها، توسعه شهر بر مبناي مالكيت خصوصي به جاي مالكيت تعاوني، تعيين سازوكار مالي براي سرمايه گذاري دولت در احداث و توسعه باغ شهرها و نحوه برگشت سرمايه، محدوديت ظرفيت جمعيتي باغ شهرها و احداث باغ شهرها در حلقه پيرامون شهرهاي بزرگ بدون بررسي ارتباط متقابل آن ها تاكيد دارد.
    
    تفكر احداث شهرهاي جديد پس از جنگ خانمانسوز جهاني دوم در نتيجه آغاز بازسازي ويراني هاي جنگ و ضرورت تامين سكونتگاه هاي تخريب شده آوارگان نضج گرفت و به دنبال آن، نقش شهرهاي جديد به عنوان ابزاري براي سامان دهي مناطق شهري متراكم و به ويژه مراكز سياسي و حكومتي كشورها و توزيع متناسب جمعيت در محدوده پيرامون آن ها تعيين شد.
    
    در كشورهاي سوسياليستي به ويژه اتحاد جماهير شوروي سابق نقش شهرهاي جديد در كنترل رشد شهرهاي بزرگ و تمركززدايي از آن ها و همچنين تامين نقاط بهينه زيستي ديده شد و احداث آن ها در برنامه هاي آمايش سرزمين و برنامه ريزي فضايي در سطح ملي مطرح شد.
    
    شهرهاي جديد بعد از دهه 60
    
    شهرهاي جديد از دهه 60 به بعد بيش تر از قبل به عنوان بخشي از سياست هاي توزيع و اسكان جمعيت و توسعه شهري در سطح ملي مورد توجه قرار گرفتند. نقش و اهداف شهرهاي جديد در اين دوره با وجود تنوع و تعدد آن در سه گروه عمده قابل جمع بندي است; نخست; نقش و اهداف اجتماعي آن به صورت توزيع جمعيت در مناطق مادر شهري و سامان دهي آن، دوم; نقش اقتصادي و يا تشويق توسعه مناطق كم تر توسعه يافته. سوم، نقش و اهداف سياسي يا ايجاد مراكز سياسي-حكومتي و اداري جديد به ويژه در كشورهاي در حال توسعه.
    
    در كتاب «برنامه ريزي شهرهاي جديد» اثر گيدئون گولاني مي خوانيم: «مساله ديگري كه اكثر شهرهاي جديد با آن مواجهند، ساختار اجتماعي-اقتصادي نامتعادل است. اكثر شهرهاي جديد دنيا عمدتاگروه هاي ميان درآمد را به خود جذب كرده اند و از اين زاويه همواره مورد انتقاد قرار داشته اند كه راه حلي براي مشكلات معاصر به ويژه گروه هاي كم درآمد ارايه نمي كند. اين انتقاد در مورد انگلستان حقيقت دارد.»
    
    در عين حال بايد توجه داشت كه «گيدئون گولاني» گزينه هاي الگوي اسكان در شهرهاي جديد را _بر اساس راهبردهاي تمركز و عدم تمركز دسته بندي مي كند و شكل مطلوب را تلفيقي از اين دو راهبرد با توجه به ويژگي هاي اقتصادي-اجتماعي وضعيت جغرافيايي كشورها اعلام مي كند.
    
    اهداف و نقش جمعيتي شهرهاي جديد طي چند دهه اخير در عرصه وسيع تري گاهي در سطح برنامه ريزي ملي مطرح بوده است. البته در برخي از شهرهاي جديدي كه به منظور تمركززدايي جمعيت احداث شده اند.
    
    اهداف اقتصادي نيز از نقش و عملكرد اصلي و تعيين كننده برخوردار است. در اين ميان، تعدادي از شهرها نيز با اهداف سياسي ايجاد شده اند. اما كمابيش از نقش و اهداف اجتماعي آن ها با اهميت بيش تري ياد مي شود و ضمن تاكيد بر زمينه هاي خودكفايي و تنوع اقتصادي شهر، به جنبه هاي اجتماعي و تاثيرات آن بر شكل گيري فضايي شهر توجه بيش تر ي مي شود و قشربندي اجتماعي و گروه هاي ساكن در شهر سهم چشم گيري را در تعيين نقش و عملكرد عمومي شهر ايفا مي كنند.
    
    نقش شهرهاي جديد و اهداف سياستگذاري آن در ايران
    
    در فرآيند برنامه ريزي و تصميم گيري احداث شهرهاي جديد، فكر ايجاد اين شهرها در ايران عمدتادر اثر رشد فزاينده مشكلات شهرهاي بزرگ كشور (تهران و ساير مراكز استان هاي بزرگ) و عدم توانايي آن ها در پاسخ به نيازهاي عمومي تمامي اقشار ساكن اين شهرها به وجود آمد. در اين زمينه، براساس سياست هاي وزارت مسكن و شهرسازي، به عنوان متولي برنامه ريزي توسعه شهرهاي كشور، برنامه ريزي احداث شهرهاي جديد با هدف توسعه اين شهرها در ابعاد مختلف جمعيتي، اقتصادي، كالبدي، زيست محيطي و تسهيلات و تجهيزات زيربنايي بعد از انقلاب طبق مصوبه هيات وزيران با شماره 10832 تاريخ 20 اسفند ماه سال 64 زمينه قانوني يافت. در تحقق اين مصوبه، اهداف كلان زير براي احداث شهرهاي جديد در كشور تعريف شد:
    
    - توزيع مناسب و برنامه ريزي شده جمعيت در منطقه شهري موردنظر از طريق هدايت سرريز جمعيت كلان شهرها به شهرهاي جديد.
    
    - تمركززدايي از كلان شهرهاي منطقه با انتقال برخي از وظايف آن به شهرهاي جديد به گونه اي كه اين شهرها بتوانند نقش حلقه پيوند ميان مراكز جمعيتي كوچك و كلان شهرها را بازي كنند.
    
    - پالايش محيط كلان شهرها و بهبود ارتقاي معيارهاي زيستي و خدماتي در آن ها.
    
    - جلوگيري از بالا رفتن بي رويه قيمت زمين و مسكن، ايجاد نواحي حاشيه نشيني و تخريب اراضي كشاورزي اطراف كلان شهرها.
    
    اهداف خرد احداث شهرهاي جديد نيز به شرح زير قابل توجه است:
    
    - جلوگيري از توسعه بي رويه و كلان شهر شدن شهر مادر.
    
    - انتقال كارگاه ها و صنايع مزاحم و بعضابدون مجوز از شهر مادر به شهر جديد به منظور هدايت و مديريت و كنترل خدمات مورد نياز اين صنايع كه اجراي اين هدف و انتقال واحدهاي توليدي مزاحم از بافت مسكوني شهر مادر كه در حال حاضر در اكثر شهرها مثل تهران مهم ترين مشكل به حساب مي آيد، بسياري از مسايل را حل خواهد كرد.
    
    - جذب سرريز جمعيت از طريق ايجاد كانون هاي اشتغال در شهر جديد.
    
    - جلوگيري از بالا رفتن بي رويه قيمت زمين در شهرهاي مادر و بورس بازي روي زمين به علت توسعه نامحدود شهرهاي مادر.
    
    - پالايش شهرهاي مادر به منظور سازمان دهي توسعه آن ها به صورت منفعل.
    
    - كاهش هزينه اياب و ذهاب از شهرهاي مادر به مناطق صنعتي اطراف آن ها و حذف زمان تلف شده كاركنان مناطق صنعتي مذكور و جابه جايي ساكنان به علت وسعت شهرهاي بزرگ (مادر شهرها.)
    
    - جلوگيري از ايجاد حاشيه نشيني در شهرهاي بزرگ.
    
    - سبك شدن بار ترافيك در داخل شهرهاي مادر.
    
    - احداث محل سكونت در نزديكي محل كار.
    
    - رعايت فواصل شرعي در اياب و ذهاب بين محل كار و سكونت.
    
    - استفاده از اراضي غيرزراعي جهت ايجاد شهرهاي جديد و جلوگيري از تخريب اراضي كشاورزي حومه شهرهاي بزرگ.
    
    - ايجاد اشتغال در شهر جديد و جلوگيري از خوابگاهي شدن آن.
    
    - تنزل بهاي تمام شده واحدهاي مسكوني به علت پايين بودن بهاي زمين با توجه به نسبت هزينه ساخت و قيمت زمين در شهرهاي بزرگ و در نتيجه، امكان صاحب مسكن شدن اكثر مردم.
    
    - جذب سرمايه هاي كوچك مردم از كارهاي واسطه اي به سرمايه گذاري روي مسكن و صنايع و كارگاه هاي توليدي به علت پايين بودن قيمت زمين و حذف سرقفلي هاي كلان در شهرهاي بزرگ.
    
    - كاهش هزينه هاي توسعه تاسيسات زيربنايي شهرهاي مادر.
    
    - آزاد شدن سطوح كارخانجات و كارگاه هاي مزاحم داخل شهرهاي مادر براي تاسيسات مورد نياز زيربنايي شهرها از قبيل فضاهاي سبز، آموزشي، خدماتي و ترافيكي.
    
    -جلوگيري از آلودگي محيط زيست در شهرهاي بزرگ كه در بعضي از شهرها از جمله تهران به صورت خطرناكي درآمده است.
    
    -احداث شهرهاي از پيش برنامه ريزي شده، متناسب با نيازهاي واقعي جامعه.
    
    -امكان كنترل كامل ساخت و سازها در شهرهاي جديد طبق ضوابط مطلوب مطالعه شده.
    
    -پالايش شهر از مشاغل كاذب و مخرب كه _با توجه به توسعه و رشد شهرهاي بزرگ اين قبيل مشاغل رو به ازدياد است.
    
    ايجاد سلسله مراتب شهري در برنامه ريزي شهرهاي جديد و نقش تمركززدايي آن ها
    
    به اين ترتيب، ملاحظه مي شود كه شهرهاي جديد، نه تنها با اهداف كلان خود، نقش اسكان سرريز جمعيتي شهرهاي بزرگ (مادرشهرها) را در كشور به عهده دارند، بلكه در نهايت برنامه ريزي بسامان بخشي و نظام دهي در محدوده اي وسيع تر از محدوده اراضي خود در منطقه شهري مادرشهرها و تمركززدايي از آن ها مي پردازد. به نحوي كه مي توانند به عنوان شهرهاي مياني نيز عمل كنند و در نظام اسكان، نقش نقاط ثقل واسط را ايفا كنند.
    
    در اين زمينه، يكي از ويژگي هاي عمده شهرهاي مياني اين است كه با پذيرش نقش «مركز» نسبت به پيرامون خود، در مقياس منطقه اي، نه تنها موجب رشد خود، بلكه باعث تثبيت بنيان هاي لازمه رشد در منطقه و توسعه حوزه نفوذشان مي شوند. به بياني ديگر، شهرهاي مياني با پذيرش سهم قابل توجهي از عملكرد شهرهاي مركزي در فواصل متناسب پهنه سرزمين، به مثابه وزنه هايي به دور از حوزه كشش و جاذبه شهر مركزي عمل مي كنند و از توانايي تثبيت مجموعه عوامل لازم براي شكوفايي مناطق سرزمين برخوردارند.
    
    البته بايد توجه داشت كه دامنه شهرهايي كه سطوح مياني از سلسله مراتب شهري را مي سازند در كشورهاي مختلف متفاوت است و به الگوي سكونت شهري، سطح توسعه يافتگي و ساختمان اقتصادي كشورهاي مختلف بستگي دارد. با وجود اين، شهرهاي مياني در تمامي كشورها، نقش رابط بين شهر مركزي با ساير نقاط زيستي كوچك منطقه را به عهده دارند و از نظر سلسله مراتب شهري منطقه، زنجيره ارتباطي شهرهاي گروه ماقبل و مابعد خود محسوب مي شوند.
    
    شهرهاي مياني، مجموعابه عنوان شهرهايي كه عدم تناسب ها در سازمان فضايي سرزمين را رفع مي كنند، فواصل غيرمنطقي و فيزيكي و رواني بين سطوح مختلف مراكز جمعيتي از لحاظ مقياس و عملكرد را كاهش مي دهند و موجب تمركززدايي از شهرهاي مركزي مي شوند، شناخته شده اند. اين ويژگي ها، در نهايت، موجب ايجاد و تثبيت نظام سلسله مراتب نقاط زيستي در پهنه سرزمين مي شوند و انتظام در سازمان فضايي منطقه را به وجود مي آورند.
    
    بديهي است چنين انتظامي در درجه اول بايد در سلسله مراتب شهري شهرها شكل بگيرد. در ايجاد اين انتظام، لازم است كه خدمات و مراكز مورد نياز جمعيت آتي شهر و ساير نقاط واقع در محدوده منطقه شهري آن به حد كافي منظور شود. در اين زمينه، خدمات و مراكز پيش بيني شده مورد نياز _نه تنها در سامان دهي فضاي شهر موثرند، حتي در انتقال برخي فعاليت ها از مادرشهرها به شهرهاي جديد نقش بسزايي دارند و مي توانند بخشي از وظايف و عملكرد مادرشهرها را به شهرهاي جديد تفويض كنند.
    
    يكي از وجوه تمايز عمدهشهرهاي جديد با شهرهاي موجود شكل گرفته در گذشته از نظر سلسله مراتب شهري اين است كه بافت شهرهاي موجود در بستر زمان با توجه به يكسري عوامل و نيازهاي دوره خود ايجاد شده است و ممكن است بنا بر نيازهاي موجود، استفاده از آن با مشكلاتي مواجه باشد و يا حتي در صورت نبود مشكلي در استفاده از آن، بايد توجه داشت كه به دليل تبعيت بافت هاي موجود از رشد خودرو آن ها، ايجاد انتظام شهري و اعمال اصول سلسله مراتب شهري در آن ها اگر مقدور نيز باشد، بالطبع به سهولت انجام پذير نخواهد بود. در حالي كه در برنامه ريزي شهرهاي جديد چنين شكلي حاكم نيست و ايجاد انتظام شهري و سلسله مراتب براساس چارچوب كلي برنامه ريزي انجام شده مي تواند تحقق پذيرد. در عين حال، در سازمان دهي شهرهاي جديد بسياري از عناصر شهرهاي قديمي وجود ندارد. سلسله مراتب خدمات و دسترسي هاي آن كاملامتفاوت از شهرهاي موجود است و حتي بسياري از عملكردهاي جديدي كه در شهرهاي قديمي موجود نبوده اند، در شهرهاي جديد قابل پيش بيني هستند. اين امر خود، موجب مي شود كه شهرهاي جديد از چهره و بافت متفاوت تري برخوردار شوند و ويژگي و نمود شهري متمايز شهري را ارايه دهند

نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

 

باسلام :

ضمن تشکر از برادر ارجمندم جناب آقای مهندس مجتهدزاده در خصوص جمع آوری عناوین پایان نامه های دانشگاه های شهیدبهشتی ، تبریز ، اصفهان و مشهد

در این پست سعی بر آن بوده تا با جمع آوری  عناوین مرتبط با رشته برنامه ریزی شهری ، حوزه گشت و گذار دانشجویان و ایده یابی سهل الوصول میسر گردد

لیست عناوین را در ادامه مطلب مشاهده نمایید


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

 

عنوان درس :

   
            جغرافياي انساني ايران

منبع
             كتاب جغرافياي انساني ايران

مولف:
             دكتر منصور بدري فر

طراح:  
             علي اصغر كديور
             عضو هيات علمي مركز گناباد

از اینجا دانلود کنید


 

نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

 

دانلود کتاب  نفت و سلطه

دانلود کتاب  علم چیست ؟ فلسفه چیست ؟

نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

 

امروزه افزایش سریع جمعیت و توسعه شهرها و محدودیت منابع طبیعی، چنان مشکلاتی را برای انسان به وجود آورده که امر برنامه ریزی به عنوان یک ضرورت برای همه کشورها تلقی می شود. تخلیه روستاها، گسترش شهرها و گرایش به زندگی شهر نشینی با توجه به مسائل خاص خود به ویژه در کشورهای جهان سوم از چنان پیچیدگی هایی برخوردار است که بی توجهی به آن بر مشکلات اقتصادی ، اجتماعی آنان خواهد افزود. از این جهت برای دستیابی به یک روند توسعه متعادل، مطالعات و پژوهش های جغرافیایی هم می تواند راهگشا باشد. تصاویر ماهواه ای و سیستم اطلاعات جغرافیایی از جمله ابزارهای قدرتمندی هستند که جغرافیدانان و برنامه ریزان شهری را در انجام تحقیقاتشان یاری می دهند و کاربرد تصاویر ماهواه ای در شناسایی وضع موجود مناطق جغرافیایی و چشم اندازهای ساخته دست انسان و بهره گیری از امکانات لازم بر کسی پوشیده نیست. شهر جایی است که مرکز کلیه فعالیت های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی تلقی شده و اغلب ساکنین آن از طریق اشتغال در فعالیت های صنعتی و یا خدماتی امرار معاش می کنند. گرچه قسمت عمده شهرها را مناطق مسکونی تشکیل می دهد، اما بخشهای دیگری چون خدمات و فضای سبز نیز در آنها دیده می شود. مناطق داخل شهر را از نظر نقش به بخشهای مسکونی، صنعتی، خدماتی، فضای سبز و نظایر آن تقسیم می کنند .تمامی این عارضه های شهری و به عبارتی عارضه های مربوط به انسان با استفاده از معیارهای مخصوص خود در روی تصاویر ماهواره ای شناسایی می شوند و اطلاعات بسیار زیادی درباره موقعیت و اندازه هر کدام از پدیده های شهری استخراج می گردد که به امر برنامه ریزی شهری کمک شایانی می نماید.

 

ظهور تصاوير ماهواره اي منابع جديدي از اطلاعات را براي مراجع و افراد درگير در مديريت شهري ايجاد كرده است. اكنون نقشه کشی در مقیاسهای 1:5000 تا 1:25000 به وسیله سنجنده هایی از قبیل سیستم پانکروماتیک spot (با دقت 10 متر) و IRS هندی ( با دقت 8/5 متر)، تقریبا امکان پذیر شده است. ماهواره Ikonos تصاویری را با دقت یک متر تهیه نموده که نقشه کشی در مقیاس 1:10000 را عملی می سازد. به وسیله ابزارهایی از این قبیل، انعکاس تغییرات کاربری اراضی شهری در سراسر جهان در 10 الی 20 سال آینده با دقت فزاینده اي امکان پذیر خواهد شد. این امکانات در بسیاری از نواحی شهری در حال رشد سریع خصوصا در کشورهای توسعه نیافته، جایی که گزینه های منابع اطلاعاتی به دلیل فقدان منابع محدود می شود، اهمیت نسبتاً زیادی دارند. در ادامه این بحث بطور خلاصه کاربردهایی از تصاویر ماهواره ای در مدیریت و توسعه شهری ارائه می­گردد.

 

مطالعه و بررسی ساختارهای شهری

بخش های عمده ای که ساختار شهری را تشکیل می دهند، می توان به دو صورت تقسیم بندی نمود.

1- منطقه مسکونی، منطقه تجارتی، بخش صنعتی، بخش خدمات، فضای سبز و شبکه ارتباطی.

2- بخش مرکزی شهر، منطقه قدیمی شهر، منطقه جدید شهر و شهرکهای حومه شهر.

با توجه به ویژگیهای خاص تصاویر ماهواره ای، بررسی و مطالعه بر روی تصاویر در سالهای مختلف می تواند در شناسایی و مطالعه نحوه تغییرات ساختارها و الگوها در سالها و زمانهای مختلف و همچنین برنامه ریزی برای حال و آینده مؤثر باشد.

ميدان نقش جهان اصفهان

ميدان نقش جهان اصفهان

 

مکانیابی برای تسهیلات و خدمات شهری

دسترسی به تصاویر ماهواره ای با مقیاسهای مختلف، استفاده از این تصاویر در تحلیلهای انجام گرفته در سیستمهای اطلاعات جغرافیایی می­تواند در انجام تحلیلهای کارآمد و دستیابی به نتایج بهتر در مکانیابی تسهیلات و ارائه خدمات، مؤثر باشد.

 

مطالعات کاربری و پوشش اراضی

كاربري و پوشش اراضي غالبا" در اثـر فعاليتهاي انساني دستخوش تغيير و تحول مي شود. شناسايي و كشف اين تغييرات مي تواند به مديران و برنامه ريزان كمك كند تا عوامل موثر در كاربري و پوشش اراضي را شناسايي كـرده و از آن درسطوح مختلف برنامه ريـزي استفاده نمايند. براي كشف و ارزيابي تغييرات، داده هاي چند زمانه سنجش از دور و سيستم اطلاعات جغرافيايي  امكانات تحليلي با ارزشي را فراهم مي كنند.

 

مطالعات بلایای طبیعی و مدیریت بحران

امروزه برآورد ميزان خسارت ناشي از بلاياي طبيعي از قبيل سيل، زلزله، آتشفشان، طوفان و غيره با استفاده از داده هاي ماهواره اي بسيار متداول است. تعيين راهبرد مناسب براي جلوگيري وكاهش خسارت بلاياي طبيعي از جمله ديگر كاربردهاي داده هاي ماهواره اي است.

 

تصوير ماهواره ای ایکونوس از زلزله بم 

 تصویر ماهواره IKONOS از زلزله بم

 

تهیه نقشه از تصاویر ماهواره ای جهت استفاده در طرحهای توسعه شهری

طرح های توسعه شهری با توجه به قالب کلی که برای روند رشد در نظر گرفته می شود، تعریف می شوند. ابزارهای مهم و اساسی که در این فرایند وجود دارد: نقشه منطقه بندی و استفاده از فضاها برای تعیین قطعات اراضی در نواحی شهرکهای ساخته شده و نقشه ساختار جاده ها بمنظور راهنمایی در مورد زیرسازی جاده های شهرک ها می­باشد. اطلاعات ضروری در امر آماده سازی یک برنامه شامل یک نقشه جغرافیایی مرجع دقیق و مطابق آخرین تحولات مناطق، نقشه شبکه های جاده ای، نقشه فضایی میزان توسعه و اطلاعاتی در مورد چگونگی استفاده از هر قطعه زمین می باشد. این اطلاعات برای یک برنامه ریزی دقیق و منطقی ضروری است. با توجه به پتانسیل بالای تصاویر ماهواره ای، این داده ها می تواند در قالب یک سیستم اطلاعات جعرافیایی نقش مهم و تأثیرگذاری در توسعه شهری داشته باشد.

 

به هنگام سازی نقشه های شهری

با توجه به محدودیت منابع جهت بهنگام سازی نقشه ها، در اختیار داشتن تصاویر ماهواره ای امکان تصحیح و اعمال تغییرات در نقشه های شهری را سریع تر و آسان تر می سازد. یک نقشه مرجع قابل قبول می­تواند با استفاده از تصاویر ماهواره ای (PAN و IKONOS) تهیه شود و بعنوان اطلاعات پایه و تکمیلی از منابع متعددی از قبیل تصاویر هوایی، نقشه های مربوط به عوارض و غیره مورد استفاده قرار می گیرد.

 

کنترل و مانیتورینگ ترافیک شهری

کنترل آمد و شد شهری، تشخیص و تعیین شبکه های ارتباطی متراکم و پرترافیک با استفاده از تصاویر و اطلااعات ماهواره ای می تواند در کمک به دست اندرکاران امور راهنمایی و رانندگی و مسافران نقش مهمی داشته باشد.

 

شبكه ارتباطي (برگ شبدري در كرج و سيستم شعاعي در همدان)

 

تخمين جمعيت از طريق تفسير تصاویر با قدرت تفکيک بالا

تخمين جمعيت از طريق تفسير تصاویر ماهواره ای به طور مستقيم حاصل مي شود. روش انجام كار به اينصورت است كه با استفاده از تصاویر ماهواره ای متوسط تا بزرگ مقياس، تعداد واحدهاي مسكوني در يك منطقه (خانه تك خانواري، چندخانواري) تخمين زده شده و پس از آن تعداد واحدهاي مسكوني در ميانگين تعداد افراد خانواده ساكن در هر واحد مسكوني نوع خاص، ضرب مي شود. تشخيص انواع خانه براساس مشخصه هايي نظير اندازه و شكل ساختمانها، حياط ها، باغها و راههاي ماشين رو مي باشد . همچنين تفسير تصاویر ماهواره ای در مطالعات كيفيت خانه سازي موثر است. بسياري از عوامل زيست محيطي مؤثر در كيفيت خانه سازي مي تواند به راحتي از تصاویر ماهواره ای تفسير گردد

نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

 

این تصویر که بسیار عجیب به نظر می رسد اگرچه مدتهاست که از انتشار آن می گذرد و شاید بسیاری از مخاطبان و مراجعان به اینترنت  بارها آن را دیده باشند اما چون این عکس را که یک  صخره در برمه است فقط در یک روز خاص از سال میتوان شکار کرد، جذاب به نظر می رسد و آنهم در ماه سپتامبر اقدام به انتشار مجدد آن شد. 

 در این روز اشعه خورشید با زاویه خاصی بر این صخره می‌تابدو اگر عکس را بچرخانید واقعا با تصویر شگرفی مواجه خواهید شد.مردم برمه بعنوان یک معجزه به آن نگاه می کنند.

نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

عربستان سعودی تصمیم گرفته با ساخت بزرگ‌ترین ساعت دنیا در شهر مکه،‌ جای گرینویچ را بگیرد و ساعت مبدا دنیا را به ساعت مکه تبدیل نماید. اما چه قدر احتمال دارد که جهانیان این خواسته را پذیرا باشند؟

در دنیای خبرهای دانش و فناوری اغلب وقتی صحبت از زمان می‌شود،‌ پای بحث‌های عمیق در مورد فلسفه زمان و ادراک آن  توسط ما انسان‌ها به میان می‌آید. اما این بار موضوع قدری عینی‌تر است و به همین ساعت‌های قراردادی مربوط می‌شود که در سراسر جهان به کار می‌بریم.

ساعت گرینویچ دیر زمانی است که به عنوان مبدا زمانی دنیا پذیرفته شده است شاید چون روزگاری بریتانیا قدرت بزرگ دنیا بوده است. حالا دیگر شاید کسی به ریشه تاریخی گرینویچ فکر هم نکند و ما همه عادت کرده‌ایم که ساعت‌های خود را در مناطق مختلف دنیا باید بر اساس گرینویچ تنظیم و مقایسه کنیم. اما عربستان سعودی خیلی مایل است که این قرارداد عوض شود.

بر اساس گزارشی که پاپ‌ساینس منتشر کرده، عربستان سعودی در شهر مکه بزرگ‌ترین ساعت دنیا را می‌سازد که بیش از 600 متر ارتفاع دارد و هر یک از چهار صفحه ساعتی که در چهار سوی آن قرار می‌گیرند،‌ بیش از 46 متر قطر دارند. از دیگر ویژگی‌های بارز این ساعت غول‌پیکر، چراغ‌های سبز و سفید فراوانی است که پنج بار در طول شبانه‌روز روشن می‌شوند تا زمان نماز را نشان بدهند. عربستان سعودی بسیار امیدوار است که این ساعت غول‌پیکر دلیلی بشود که ساعت مبدا جهان از گرینویچ به مکه تغییر کند.

اما آیا چون از نظر ساختمانی این ساعت از همه ساعت‌های دنیا بزرگ‌تر است، ‌جهان خواهد پذیرفت که ساعت مبدا خود را تغییر بدهد؟ به علاوه،‌ سوال مهمی که مطرح می‌شود این است که ساعتی که به نمادهای خاص یک فرهنگ و مذهب آراسته شده و متناسب با آن اعلام‌های زمانی مخصوص خود را دارد، ‌می‌تواند ساعت بین‌المللی مناسبی برای همه جهانیان باشد و سایر فرهنگ‌ها و مکاتب آن را می‌پذیرند؟ به هر حال عربستان تصمیم گرفته در این زمینه تلاش کند.

این ساعت که دارای چهار وجه بوده و با ابعاد 43 در 33 متر ، در نوع خود، از عجایب است روی برجی در حال ساخت می‏باشد که ارتفاع آن 600 متر است. این برج در کنار 6 برج دیگر، بر مسجد الحرام مشرف هستند و به علت همین اشراف، ساخت آنها که از 5 سال پیش آغاز شده است با اعتراضاتی روبرو شد. معترضان معتقدند که ساخت این آسمانخراش‏ها که بر خانه خدا اشراف دارند خلاف شرع است.

در مورد این ساعت نیز عده‏ای از حجاج که به تازگی از حج عمره بازگشته‏اند معتقدند که تمرکز زائران را به هم می‏زند و توجه آنان را از کعبه به این برج‏ها منحرف می‏نماید.

این ساعت، که 6 برابر ساعت "بیگ بن" لندن (Big Ben) بزرگ‌ترین و معروف‌ترین ساعت جهان است، به وسیله مهندسان آلمانی و سوئیسی ساخته شده است.

 

عکسها از خبرگزاری اهل البیت:
 

ساعت

ساعت

باقی تصاویر در ادامه مطلب


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

يكي از مفاهيمي كه در فرهنگ ما و نيز بلكه در عالم انديشه سياسي، مورد بدفهمي واقع شده، "آنارشيسم است. آنارشيسم را معمولاً به معناي هرج و مرج و آشفتگي در اوضاع به كار مي‌برند. در حالي كه نه ريشه‌شناسي اين واژه و نه كاربرد آن در اصطلاح طرفداران اين گرايش فكري، اين برداشت را تأييد نمي‌كند. ريشه واژه آنارشيسم   آنارخيا است . به زبان يوناني به معني سر و رييس است و پيشوند منفي‌ساز an كه بر سر آن مي‌آيد، به معني "سروري‌ستيزي" و در اصطلاح انديشه سياسي به معناي "مخالفت با حكومت" است. پس به لحاظ لغوي اين واژه هيچ نسبتي با "هرج و مرج" و بي‌نظمي ندارد.

آنارشيسم اجتماعي

در زبان و تئوري سياسي مقصود از آنارشيسم فلسفه اي است كه قدرت سياسي را به هر شكلي كه باشد نامطلوب مي شمارد و در واقع افراطي ترين شاخة فرد گرائي ميباشد هستة اصلي و مركزي آنارشيسم دشمني با دولت است  آنارشيسم معتقد است که وجود حکومت و دين جهت پيشرفت جامعه انسانی مضر بوده  و بنابراين با از بين بردن حکومت، و برقراری "توافق اختياری و آزاد" بين مردم مي توان به "برابری" و "عدالت" واقعی دسترسی پيدا کرد. و در عين حال هر نوع قدرت سازمان يافتة اجتماعي و ديني را نيز محكوم مي كند آنارشيسم قوانين دولتها را سر چشمة تعرض و منشا شر اجتماعي تلقي مي كند و به همين دليل خواستار از ميان رفتن تمام دولتها به معناي امروزي آن است و به جاي آن هوادار همكاري داوطلبانه مي باشد بنابراين بايد توجه داشت كه آنارشيسم بر خلاف آنچه كه متداول است هرج و مرج طلب نيست و جامعة بدون نظم آرزو نمي كند بلكه به نظامي مي انديشد كه نتيجة همكاري آزادانة افراد باشد كه بهترين شكل آن ايجاد گروههاي خودمختار است زيرا آنارشيستها معتقدند كه انسان ذاتا اجتماعي مي باشد ....

به ادامه مطلب مراجعه کنید


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

لبخند اولین ماه ولایت

 برآخرین خورشید رسالت

و اهل بیت نبوت

و شما دوستدار راستین سرسلسله امامت مبارک باد

مدیریت وبلاگ

 

نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

Gate Tower: Highway Through The Building - Japan

''Gate Tower'' is one of the wonderful buildings in Osaka. The Place of crossing High way and High rise.In Osaka, Japan’s “second city” , space for offices is severely limited. So limited that the 16 story ‘Gate Tower Building’ had to lose the 5th, 6th and 7th floors to a high way.The elevator passes through the floors without stopping. The floors through which the highway passes consist primarily of elevators, stairways and similar things without stopping and also it has heliport on roof. 

The company building deteriorated and owners decided to reconstruct in 1983 also it has been decided which a highway passes due to city at the same time. Negotiation between owners and Osaka highway public corporation was taken approximately 5 years and at the end it did by the fact that Highway passes thru the building. 

Portion of road method, city planning method, urban renewal method and construction standard method was amended in 1989. The ''Gate tower'' is the first building which utilizes the three-dimensional road system in Japan. 

 

Gate Tower Highway Through The Building  Japan

                                          برای مشاهده نظیر عکس فوق به ادامه مطلب مراجعه کنید          


ادامه مطلب
نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |

 

ای مضمون آب وآینه ،

            ای نجابت سبز،

                     ای رایحه  صبح ،

خورشید رو به تو نماز می گذارد

          ومهتاب بر بوریای ساده تو به تمنا می نشیند.

                    ای بلندای قامت سپیده !

                           ای مفهوم سبز ولایت !

                                        ای زهره !

                                                     ای زهرا!

   ای صداقت محمد

                  ای زبان علی

                            ای اسطوره مهر

 

سلام بر صورت نیلی

               سلام بر پهلوی شکسته

                      وسلام بر خسوف غمگینانه تو !

 

ایام شهادت جانگداز ام ابیها، ریحانة النبی (صلّ الله علیه وآله)،حضرت فاطمه زهرا(سلام الله علیها) رابه پیشگاه فرزند بزرگوار ایشان حضرت ولی عصر ارواحنا لتراب مقدمه الفداه و تمامی شیعیان ومحبان آن حضرت تسلیت و تعزیت عرض می نماییم.

مدیریت وبلاگ

 

نوشته شده در ساعت توسط منصور حافظی پور| |


:قالبساز: :بهاربیست:



در بی نهایت - تشریفات - گویا آی تی - تک تمپ - دوصفر هفت | مهم نیوز - گرافیک - وبلاگ